အာဇာနည္ေန႔အတြက္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ လုံၿခံဳေရးတင္းက်ပ္

မနက္ျဖန္ ဇူလုိင္လ ၁၉ ရက္ေန႔မွာ က်ေရာက္မယ့္ ၆၃ ႏွစ္ေျမာက္ အာဇာနည္ေန႔ အခမ္းအနားေတြ မက်င္းပမီ အႀကိဳေန႔ျဖစ္တဲ့ ဒီကေန႔မွာေတာ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕အႏွံ႔ လုံၿခံဳေရး အစီအမံေတြကုိ ေတြ႔ျမင္ၾကရပါတယ္။ ကြယ္လြန္သူ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းနဲ႔တကြ အာဇာနည္ ေခါင္းေဆာင္ေတြ က်ဆုံးခဲ့ရတဲ့ ၆၃ ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္ အခမ္းအနားေတြကုိ အာဏာပုိင္ေတြက က်င္းပဖုိ႔ စီစဥ္ေနသလုိ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ သမီးျဖစ္သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ အမ်ဳိးသား ဒီမုိကေရစီ အဖဲြ႕ခ်ဳပ္ကလည္း အာဇာနည္ေန႔ အထိမ္းအမွတ္ အခမ္းအနား သီးျခား အစီအစဥ္တခု က်င္းပသြားဖုိ႔ ရွိပါတယ္။ အေၾကာင္းစုံကုိ ဆက္သြယ္စုံစမ္းထားတဲ့ မသင္းသီရိက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

မနက္ျဖန္ က်ေရာက္မယ့္ ၆၃ ႏွစ္ေျမာက္ အာဇာနည္ေန႔ အခမ္းအနားအတြက္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ လုံၿခဳံေရး တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ ခ်ထားတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ အာဇာနည္ေန႔ အခမ္းအနား က်င္းပမယ့္ ေရႊတိဂံုဘုရား ေျမာက္ဘက္မုခ္နားက အာဇာနည္ကုန္းဘက္၊ ေနာက္ ဘုရား၀န္းက်င္ တေလွ်ာက္နဲ႔ ေျမနီကုန္း စမ္းေခ်ာင္းဘက္ေတြမွာ ဒီကေန႔ လံုၿခံဳေရးေတြကို ၀တ္စံုျပည့္ေတြနဲ႔ ေတြ႕ရတယ္လို႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ခံတဦးက ေျပာျပပါတယ္။

“လုံၿခဳံေရးကေတာ့ အမ်ားႀကီး ခ်ထားတယ္ဗ်။ အာဇာနည္ကုန္း ပတ္ခ်ာလည္၊ ေရႊတိဂုံဘုရား၊ ျပည္သူ႔ရင္ျပင္ အဲဒီပတ္၀န္းက်င္ေတြ၊ ေနာက္ M3 ပတ္ခ်ာလည္၊ ေရႊဂုံတုိင္ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္႐ုံး ပတ္ခ်ာလည္မွာေရာ ေတြ႕ရတယ္ဗ်၊ လုံၿခဳံေရးေတြ၊ ယူနီေဖာင္း အျပည့္အစုံနဲ႔ ၀တ္ထားတာကုိ ေတြ႕ရတယ္။

“ၿမိဳ႕ထဲမွာေတာ့ တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ မရွိဘူး။ ဒါေပမဲ့လည္း ခ်ေတာ့ ခ်ထားတယ္။ တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္ ရွိတာေတာ့ အာဇာနည္ကုန္း ပတ္၀န္းက်င္မွာေတာ့ အမ်ားႀကီးပဲ။ က်ေနာ္တို႔ ေနာက္ထပ္ၾကားတာလည္း အရင္တုန္းကဆုိရင္ ေရႊဂုံတုိင္႐ုံးခ်ဳပ္မွာ အခမ္းအနားလုပ္တာေပါ့၊ အခုေတာ့ NLD က အဘ ဦးတင္ဦးအိမ္မွာ ေျပာင္းၿပီးေတာ့ သူတို႔ အခမ္းအနားေလး လုပ္မယ္လုိ႔ သိရတယ္ဗ်။ ဦးတင္ဦး အိမ္နားမွာလည္း လုံၿခဳံေရးေတြ အျပည့္အ၀ ခ်ထားတယ္လို႔လည္း သိရတယ္။”

မနက္ျဖန္ က်င္းပမယ့္ အာဇာနည္ေန႔ အခမ္းအနားကိုေတာ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ သမီးျဖစ္တဲ့၊ ေနအိမ္မွာ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္း ခံထားရတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို တက္ေရာက္ဖို႔ ခုခ်ိန္ထိ အေၾကာင္းၾကားတာ မရွိေသးဘူးလို႔လည္း သိရပါတယ္။ တခါ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ NLD ပါတီကိုလည္း အခမ္းအနားတက္ဖို႔ ဖိတ္ၾကားျခင္း မရွိေပမဲ့ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္မယ့္ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြကို တက္ေရာက္ဖို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ဖိတ္ၾကားခဲ့တယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

အာဇာနည္ေန႔ အခမ္းအနားကို ႏုိင္ငံေတာ္ အခမ္းအနားတရပ္ အေနနဲ႔ က်င္းပေပမဲ့ ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ အဆင့္ေလာက္ကို အျမင့္ဆံုးထား က်င္းပေနတာ ႏွစ္အေတာ္ေလး ရွိေနပါၿပီ။ ဟိုးအရင္တုန္းကလို အာဇာနည္ကုန္းမွာ ျပည္သူလူထုေတြ တိုးမေပါက္ေအာင္ ဂါရ၀ျပဳၾကတဲ့ ျမင္ကြင္းမ်ဳိး မေတြ႕ရတာလည္း ၾကာလွၿပီလို႔ သူက ဆက္ေျပာျပပါတယ္။

“မေတြ႕ရေတာ့ပါဘူး၊ အဲဒါေတြဆုိ လုံးလုံး ေပ်ာက္ကြယ္သြားၿပီ။ အခုဟာ အာဇာနည္ကုန္းမွာ လူေတြ အေလးျပဳဖုိ႔ ေနေနသာသာ အနားေတာင္ ကပ္လို႔မရေတာ့ဘူး။ သက္ဆုိင္ရာ လူေတြေလာက္ပဲ လုပ္တယ္။ ၉ နာရီ၊ ၁၀ နာရီ ပတ္၀န္းက်င္ဆုိ ၿပီးသြားတာပဲ။ သူတို႔က အခမ္းအနား ၿပီးသြားတာနဲ႔ တခါတည္းပိတ္၊ အဲဒီအထဲကိုလည္း ၀င္လို႔မရ၊ အဲဒီနားလည္း ကပ္လုိ႔မရ။ လုံၿခဳံေရးေတြ ဒီေလာက္ခ်ထားတာ ဘယ္လိုမွ သြားလုိ႔မရဘူး။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ျပတိုက္ကုိ ၾကည့္ဖို႔က ေတာ္ေတာ္ခဲယဥ္းတယ္။

“အဲဒီလိုဆုိေတာ့ လူေတြက အာဇာနည္ေန႔ကို ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား သိဖုိ႔ ေတာ္ေတာ္ခဲယဥ္းသြားတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆိုေတာ့ အစုိးရက ဒါေတြကုိ မသိေစခ်င္ဘူး။ သူတုိ႔ကုိယ္တုိင္လည္း ညိႇဳးခ်က္နဲ႔ထားၿပီးေတာ့ ဒါႀကီး ေဖ်ာက္ကြယ္ခ်င္တဲ့ သေဘာတရားမွာရွိတယ္။”

အခုဆုိရင္ အာဇာနည္ သူရဲေကာင္းေတြနဲ႔ အာဇာနည္ေန႔ ဆုိတာကို ကေလးသူငယ္ေတြ မသိသေလာက္၊ နားမလည္သေလာက္ ျဖစ္ကုန္တာမ်ဳိးေတြထိ ရွိေနတယ္လို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

“အရင္တုန္းကေတာ့ တခဲနက္ လူထုက အာဇာနည္ေန႔ႀကီးကုိပဲ ေစာင့္ၿပီးေတာ့ ေမွ်ာ္ေနၾကရတယ္။ ေရဒီယိုမွာလာတဲ့ ဥၾသဆြဲသံႀကီးကို နားေထာင္ၿပီးေတာ့ အေလးျပဳၾကတာေတြ ဘာေတြ ရွိတယ္။ အခုကေတာ့ အဲဒီလိုေတြလည္း မလုပ္ၾကေတာ့ဘူး။ တခ်ဳ႕ိလူေတြဆုိလည္း မသိေတာ့ဘူး၊ မသိဘူးဆုိတာ ကေလးေတြေပါ့။ အာဇာနည္ေန႔ဆုိေတာ့ ကေလးေတြက ေျပာတယ္၊ အာဇာနည္ေန႔က်ေတာ့ရွိၿပီး စုိင္းစုိင္းခမ္းလႈိင္ရဲ႕ေန႔က်ေတာ့ မရွိဘူးလားလုိ႔ေတာင္ ေမးတဲ့ အျဖစ္အပ်က္မ်ဳိး ျဖစ္သြားေတာ့ ေတာ္ေတာ္၀မ္းနည္းစရာပဲ။ ကေလးေတြလည္း မသိေတာ့ဘူး။ ေနာင္လာေနာက္သားေတြဆုိ အာဇာနည္ေန႔ဆုိတာ ဘာမွန္းကုိ မသိေလာက္ေအာင္ ျဖစ္သြားေတာ့ ၀မ္းနည္းစရာေတာ့ ေကာင္းတယ္။ အခု လူေတြကလည္း စိတ္၀င္စားမႈ ေတာ္ေတာ္နည္းသြားတယ္၊ အာဇာနည္ေန႔ကို၊ သူတုိ႔မသိၾကေတာ့။”

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ခံ လူငယ္တဦး ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရး ဖခင္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း အပါအ၀င္ သခင္ျမ၊ ဒီးဒုတ္ဦးဘခ်ဳိ၊ မန္းဘခိုင္၊ ဦးရာဇတ္၊ ဦးဘ၀င္း၊ မိုင္းပြန္ေစာ္ဘြားႀကီး စ၀္စံထြန္း၊ ဦးအုန္းေမာင္၊ ရဲေဘာ္ကိုေထြးတို႔ဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၉၄၇ ခု၊ ဇူလိုင္ ၁၉ ရက္ေန႔၊ မနက္ ၁၀ နာရီခြဲခန္႔ အခ်ိန္မွာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အတြင္း၀န္မ်ား႐ံုးအတြင္း အစည္းအေ၀း လုပ္ေနတုန္း ၀င္ေရာက္ပစ္ခတ္ သတ္ျဖတ္မႈေၾကာင့္ က်ဆံုးခဲ့ရတာ အခုႏွစ္ ဇူလိုင္ ၁၉ ရက္ဆိုရင္ ၆၃ ႏွစ္ ရွိခဲ့ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

အေမရိကန္ဘ႑ာေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ ျမန္မာျပည္သူေတြအတြက္ အက်ိဳးရွိ

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ေငြေၾကးကုမၸဏီေတြကို ၾကပ္ၾကပ္မတ္မတ္ ကြပ္ကဲေရး ဆိုင္ရာ ဥပေဒမူၾကမ္း တရပ္ကို မေန႔က အေမရိကန္ ေအာက္နဲ႔ အထက္လႊတ္ေတာ္ ႏွစ္ရပ္စလံုးက ေထာက္ခံအတည္ျပဳခဲ့ၾကပါတယ္။ ေနာက္အပတ္ထဲမွာ သမၼတ အိုဘားမား လက္မွတ္ ေရးထုိးၿပီး ရင္ေတာ့ ဒီဥပေဒ အတည္ျဖစ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီဥပေဒ အတည္ျဖစ္သြားရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံ သားေတြအတြက္လဲ အက်ိဳးျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ ႏုိင္ငံတကာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႔ Earth Rights International ရဲ႕ အမႈေဆာင္ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ကို ကေစာ၀ါးက ေျပာပါတယ္။ ဘယ္လို အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈေတြ ျဖစ္ႏုိင္တယ္ ဆိုတာကိုေတာ့ ကိုကေစာ၀ါးက အခုလို ရွင္းျပပါတယ္။

“မေန႔ကမွ အတည္ျပဳလိုက္တဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းေပါ့ေလ၊ အထက္လႊတ္ေတာ္၊ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ကေနၿပီးေတာ့ Wall Street Reforming Consumer Production Act ဆိုတဲ့ ဥပေဒမူၾကမ္းဟာ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာျပည္သားေတြအတြက္ အင္မတန္ကိုပဲ အက်ဳိးေက်းဇူး ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လည္းဆိုေတာ့ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ကုမၸဏီႀကီးေတြက ျမန္မာျပည္မွာ လာၿပီးေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံေနတာကို ဗမာျပည္အစုိးရက ေငြေၾကး ဘယ္ေလာက္ရေနလဲဆိုတာကို ျမန္မာျပည္သူျပည္သားေတြ မသိႏိုင္ပါဘူးခင္ဗ်။ ဒါေပမဲ့ ဒီဥပေဒႀကီး အတည္ျပဳလိုက္ၿပီဆိုရင္ ဗမာျပည္မွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏံွေနတဲ့ကုမၸဏီေတြဟာ သူတို႔ ဗမာစစ္အစိုးရကို ေငြေၾကးဘယ္ေလာက္ေပးရလဲဆိုတာကို သူတို႔က အေမရိကန္ အစိုးရကို အသိေပးရမွာပါခင္ဗ်။ အဲဒီလို အသိေပးတဲ့အခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တို႔ Earth Rights Organization က ဒီ အေျခအေန အေၾကာင္းအခ်က္ေတြကို Information ေတြကို ယူၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ဗမာျပည္သူျပည္သားေတြကို အသိေပးႏိုင္တဲ့ အတြက္ ဗမာျပည္သူျပည္သားေတြဟာ ဘယ္လိုကုမၸဏီမ်ဳိးေတြမွာ ဘယ္လို ဘယ္ေလာက္ေငြေၾကးရတယ္ဆိုတာကို သိႏိုင္မယ္ဆိုရင္ ျမန္မာျပည္သားေတြအတြက္ အမ်ားႀကီး အက်ဳိးရွိႏိုင္ပါတယ္။”

၂၀၀၈ ခုႏွစ္က ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရတဲ့ ကမၻာ့ေငြေၾကး အက်ပ္ရိုက္မႈ ျပႆနာ ေနာက္တခါ မႀကံဳရေလေအာင္ ကာကြယ္ဖို႔ ရည္ရြယ္တဲ့ ဒီဥပေဒ မူၾကမ္းဟာ ေငြေၾကးဆိုင္ရာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈဘဏ္ေတြကို ပိုၿပီး ၾကပ္ၾကပ္မတ္မတ္ ထိန္းကြပ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံေနတဲ့ အေမရိကန္ ကုမၸဏီေတြရဲ႕ ေငြစာရင္းရွင္းတမ္းေတြကို သိႏိုင္ယံုတင္မက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံေနတဲ့ တျခား ႏိုင္ငံေတြက ႏိုင္ငံျခား ကုမၸဏီႀကီးေတြရဲ႕ ေငြေၾကးရွင္းတမ္းေတြကိုလဲ တဖက္တလွမ္းကေန သိႏိုင္မွာျဖစ္တယ္လို႔ ကိုကေစာ၀ါးက ေထာက္ျပပါတယ္။

“ဒီမူက အေမရိကန္ ကုမၸဏီတခုတည္းကိုသာ အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ မကပါဘူးခင္ဗ်၊ အျခား တ႐ုတ္တို႔၊ ျပင္သစ္ကုမၸဏီ တိုတယ္လ္တို႔မွာလည္း အက်ဳိးသက္ေရာက္မႈ ရွိပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ တ႐ုတ္ေကာ္ပေရးရွင္းေတြက အေမရိကန္ႏိုင္ငံရဲ႕ စေတာ့ပ္အိပ္စ္ခ်ိန္းမွာ ရွိေနတဲ့အတြက္ ဒီကုမၸဏီေတြကလည္း အေမရိကန္ႏိုင္ငံကို အသိေပးရမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဥပမာအားျဖင့္ ရွယ္ဗလြန္တို႔ကေတာ့ ေသခ်ာၿပီ။ ဒါကေတာ့ အေမရိကန္ ကုမၸဏီျဖစ္တဲ့အတြက္။ ဒါေပမယ့္ Total တို႔ CMPC တို႔ China ကုမၸဏီေတြက သူတို႔က ဒီအေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာ သူတို႔ရဲ႕ရွယ္ယာေတြကို ေရာင္းႏိုင္ဖို႔အတြက္ ယူအက္စ္ အိပ္စ္ခ်ိန္းမွာ ၀င္ပါထားတယ္ခင္ဗ်။ ၀င္ပါထားတယ္ဆိုေတာ့ ဒီဥပေဒက ယူအက္စ္ စေတာ့ အိပ္စ္ခ်ိန္းမွာ ၀င္ပါထားတဲ့ ကုမၸဏီတိုင္းက အေမရိကန္အစိုးရကို ေငြစာရင္းေတြကို အသိေပးရမယ္ေလ။ ဆိုေတာ့ သူတို႔ေတြကလည္း ဒီ အေမရိကန္ အစိုးရကို သူတို႔ ဗမာျပည္ကို ေငြဘယ္ေလာက္ေပးလဲ၊ ဗမာစစ္အစိုးရကို ေငြဘယ္ေလာက္ေပးလဲဆိုတဲ့ ေငြစာရင္းကို သူတို႔ တင္ျပရပါလိမ့္မယ္။”

ခုခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြဟာ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီေတြရဲ႕ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေငြေၾကးေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဘာမွမသိၾကသလို သဘာ၀ သံယံဇာတ အရင္းအျမစ္ေတြ ေပါၾကြ၀တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏုိင္ငံသားေတြကေတာ့ ဒီကရတဲ့ အက်ိဳးအျမတ္ကို ခံစားရေလ့ မရွိပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဒီဥပေဒ မူၾကမ္း အတည္ျဖစ္သြားမယ္ ဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံျခား ကုမဏီေတြကေန ျမန္မာစစ္အစိုးရ ဘယ္ေလာက္ ၀င္ေငြ ရေနတယ္ဆိုတာေတြကို ေဖာ္ထုတ္ႏုိင္မွာျဖစ္သလို ျပည္သူေတြ ဒီအေၾကာင္းေတြကို သိလာျခင္းအားျဖင့္ ျမန္မာစစ္အစိုးရ အေနနဲ႔ လူထုအတြက္ အက်ိဳးျပဳမႈ တစံုတရာ လုပ္လာႏုိင္တဲ့ တြန္းအားျဖစ္လာဖို႔လဲ ကိုကေစာ၀ါးက ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။

“ဗမာျပည္ စစ္အစုိးရႀကီးဟာ အမ်ားသိတဲ့အတိုင္း ႏ်ဴကလီးယား ဓာတ္ေပါင္းဖိုေတြဘာေတြကို သူတို႔ တည္ေဆာက္ေနတယ္။ ဒါေပမဲ့ တကယ္တန္းတြက္ၾကည့္လိုက္ရင္ ဒီေငြေၾကးေတြဟာ တုိင္းသူျပည္သားေတြအတြက္ အနည္းဆံုးေတာ့ နည္းနည္းပါးပါး ေရာက္သင့္တယ္။ ဒီ ရွယ္ဗရြန္းက ေပးတဲ့ပိုက္ဆံတို႔ တိုတယ္လ္က ေပးတဲ့ ပိုက္ဆံတို႔ ဒီေငြေၾကးအမ်ားႀကီးေတြဟာ တိုင္းသူျပည္သားေတြဆီမေရာက္ဘဲ ဒီဘာမဟုတ္တဲ့ မလုပ္သင့္တဲ့ဟာေတြ ဒီစစ္အစိုးရကို အာဏာခုိင္ၿမဲဖို႔အတြက္ပဲ ျဖစ္ေနေတာ့ ၾကည့္ရတာ က်ေနာ္တုိ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးကို စိတ္မေကာင္းျဖစ္ေနပါတယ္။ အခုၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ဗမာျပည္သူျပည္သားေတြ ဘယ္ေလာက္ဒုကၡေရာက္ေနလဲ က်ေနာ္တို႔ မ်က္ျမင္ ေတြ႔ေနရပါတယ္။ ဒါေတြကို ၾကည့္ေနရတာ စိတ္မခ်မ္းသာတဲ့အတြက္ အေနအထားတခုမွာ က်ေနာ္တို႔ ဘာအေကာင္းဆံုးလုပ္ႏိုင္မလဲ၊ ဒီလိုသာ ကုမၸဏီေတြက ေငြေၾကးရွင္းတမ္းေတြကို တင္ျပရမယ္ဆိုရင္ အနည္းဆံုးေတာ့ ဗမာျပည္သူျပည္သားေတြ ဒီအေနအထားကို သိမယ္ဆိုရင္ စစ္အစိုးရက အနည္းဆံုးေတာ့ တခုခု လုပ္လာလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်င္ပါတယ္ခင္ဗ်။”

ႏုိင္ငံတကာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးအဖြဲ႔ Earth Rights International ရဲ႕ အမႈေဆာင္ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ကို ကေစာ၀ါးကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့တာပါ။

ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲဖို႔ ထိုင္းႏိုင္ငံက ဖိအားေပးရန္ အေမရိကန္တိုက္တြန္း

ထိုင္းႏိုင္ငံမွာေရာက္ရွိေနတဲ့ အေမရိကန္အႀကီးတန္း သံတမန္တဦးက ထိုင္းအစိုးရအေနနဲ႔ အိမ္နီးခ်င္းျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာေအာင္ တြန္းအားေပးပါလို႔ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

အေမရိကန္ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာနမွာ တတိယရာထူး အႀကီးဆံုးျဖစ္တဲ့ ဒု လက္ေထာက္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး William Burns ဟာ ထိုင္းႏိုင္ငံကို ေရာက္ရွိေနတုန္း ထိုင္းႏိုင္ငံက အနီးကပ္အိမ္နီးခ်င္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ေရြးေကာက္ပြဲ မတိုင္မီွ ႏိုင္ငံေရးျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ဖို႔ ဖိအားေပးပါရန္ တိုက္တြန္းလိုက္တာပါ။

ဒါ့အျပင္ ထိုင္းအစိုးရရဲ႕အေရးေပၚ အေျခအေန ေၾကညာခ်က္ကို အျမန္ဆံုး ရုပ္သိမ္းေပးဖို႔ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ေႏြဦးကာလက အၾကမ္းဖက္ ဆႏၵျပပြဲေတြ ျဖစ္ပြားေစခဲ့တဲ့ ၂ ဘက္ မေျပမလည္ ျဖစ္ေနတာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေဆြးေႏြးခြင့္ ျပဳျခင္းဟာ ထိုင္းႏိုင္ငံရဲ႕ အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္လို႔ Mr. Burns က ေသာၾကာ ေန႔က ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။

အေရးေပၚအေျခအေန ေၾကညာခ်က္ဟာ ဒီမိုကေရစီ စံနစ္အတြက္ ကသိကေအာက္ ျဖစ္ေစတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အေရးေပၚ အေျခအေန အမိန္႔အရ တရားစြဲဆိုဖို႔မလိုဘဲ မသကၤာတဲ့လူေတြကို ဖမ္းဆီးႏိုင္ခြင့္ရွိၿပီး သတင္းေတြကိုလည္း ဆင္ဆာ လုပ္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕နဲ႔ နယ္ခရိုင္ ၁၈ ခုမွာ အေရးေပၚ အေျခအေန ၃ လ ထပ္တိုး လိုက္တယ္လို႔ ထိုင္းအာဏာပိုင္ေတြက ၿပီးခဲ့တဲ့သီတင္းပတ္က ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

ေဒၚစုရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အတိုင္း ဦး၀င္းထိန္ ရပ္တည္မည္

အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီ အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ပါတီရဲ႕ ရံုးအဖဲြ႔မႉးတာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သူ ဗိုလ္ႀကီးေဟာင္း ၀င္းထိန္ဟာ ကသာေထာင္က လြတ္ေျမာက္ လာၿပီးတဲ့ေနာက္ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အတုိင္း ဆက္လက္ ရပ္တည္သြားမယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဦး၀င္းထိန္ဟာ အက်ဥ္းက်ခံရစဥ္ အစာအိမ္၊ ေသြးတုိး၊ ႏွလံုးနဲ႔ အရိုးက်ီးေပါင္း တက္တဲ့ ေရာဂါေတြကိုလဲ ခံစားခဲ့ရၿပီး သူဟာ ခ်မွတ္ေထာင္ဒဏ္ထက္ ၂ လေက်ာ္ၾကာ ပိုေနထိုင္ခဲ့ရၿပီးမွ လြတ္ေျမာက္လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း အျပည့္အစံုကို ထုိင္းအေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ကိုမိုးေဇာ္က တင္ျပထားပါတယ္။

ဦး၀င္းထိန္ဟာ မေန႔ကပဲ ကသာေထာင္ကေန လြတ္ေျမာက္လာခဲ့ၿပီး ဒီကေန႔ ရန္ကုန္က သူ႔ မိသားစုဆီကို ျပန္လည္ ေရာက္ရိွလာၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

ေထာင္က ျပန္လည္လြတ္ေျမာက္လာတဲ့ ဗိုလ္ႀကီးေဟာင္း ဦး၀င္းထိန္ဟာ အနာဂတ္ႏိုင္ငံေရးမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ အတိုင္း ဆက္လက္ ရပ္တည္သြားမယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။

“ႏိုင္ငံေရးအရဗ်ာ ေဒၚစုက မွတ္ပံုမတင္ဘူးဆိုေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔လဲ မွတ္ပံုမတင္တဲ့အတိုင္း ေနရမွာပဲ။ ဒီမွာ က်ေနာ္က အသက္ ၇၀ ရိွေတာ့မယ္။ ဟိုတုန္းက အဂၤလိပ္ လက္ထက္မွာေကာ၊ ႏိုင္ငံေရး အစိုးရလက္ထက္မွာေကာ ႏိုင္ငံေရးလုပ္ခ်င္တဲ့ေကာင္ ကိုယ္ဟာကိုယ္ ဆုိင္းဘုတ္ ထ ေထာင္၊ ဘာမွ မွတ္ပံုတင္စရာမလုိဘူး။ ေထာက္ခံတဲ့လူရိွရင္ အဲဒီပါတီက ႀကီးပြားမယ္၊ ေထာက္ခံတဲ့လူမရိွရင္ အဲဒီပါတီက တံုးသြားမယ္။ က်ေနာ္က အဲလို သေဘာထားတာ။ က်ေနာ္ကေတာ့ ေဒၚစု ဆံုးျဖတ္တဲ့ အတိုင္းပဲ ရပ္တည္ရမွာပဲ။”

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖဲြ႔ခ်ဳပ္ဟာ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖဲြ႔စည္းပံုကို ျပန္လည္ သံုးသပ္ဖုိ႔နဲ႔ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ၿပီး မတ္လ ၂၉ ရက္ေန႔မွာက်င္းပတဲ့ ပါတီ ဗဟိုဦးစီး အဖဲြ႔အစည္းအေ၀းက ေရြးေကာက္ပဲြဆုိင္ရာ ဥပေဒေတြဟာ တရားမွ်တမႈ မရိွတာေၾကာင့္ ပါတီကို မွတ္ပံုမတင္ဖုိ႔ အမ်ားသေဘာတူ ဆံုးျဖတ္ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

လက္ရိွ ေရြးေကာက္ပဲြ၀င္ဖုိ႔အတြက္ ႏိုင္ငံေရးပါတီသစ္ တည္ေထာင္ၾကသူေတြအေပၚ သူ႔ရဲ႕သေဘာထားကိုေတာ့ ဦး၀င္းထိန္က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“ႏိုင္ငံေရးက လူတိုင္းလုပ္ကိုင္ခြင့္ ရိွတာေလ။ သူတုိ႔ဟာသူတို႔ ယံုၾကည္လုိ႔ လုပ္ၾကတာေတာ့ က်ေနာ္က ဘာမွ ေ၀ဖန္စရာ မလိုပါဘူး။ လုပ္ၾကေပါ့။ ဒါက က်ေနာ့္ မူ၀ါဒနဲ႔ မကိုက္တဲ့အတြက္ေတာ့ က်ေနာ္က ဘာမွ လုပ္မွာ မဟုတ္ဘူး။”

အင္းစိန္၊ ျမင္းၿခံ၊ မိတၳီလာ၊ မႏၱေလးနဲ႔ ကသာ အပါအ၀င္ ေထာင္ ၅ ေထာင္မွာ အက်ဥ္းက်ခံခဲ့ရတဲ့ ဦး၀င္းထိန္ဟာ ေထာင္အတြင္းမွာ ေရာဂါ အေတာ္မ်ားမ်ား ခံစားခဲ့ရသူလဲ ျဖစ္ပါတယ္။ သူရဲ႕ လက္ရိွ က်န္းမာေရး အေျခအေနကိုေတာ့ သူက အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္က အခုဒီမွာ က်န္းမာေရးအရ ေဆးေသာက္မလုိ႔ လုပ္ေနတာ ၇ မ်ိဳးရိွတယ္။ ေရာဂါကေတာ့ ႏွလံုးေသြးေၾကာ က်ဥ္းတာရယ္၊ အစာအိမ္အခ်ဥ္ေပါက္ တာရယ္၊ ေနာက္ လည္ပင္း အရိုးက်ီးေပါင္း တက္တာရယ္၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ေက်ာရိုးက ေဘးက မာဆယ္လ္ေတြ ေတာင့္သြားတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ငွက္ဖ်ားျဖစ္တာ ငွက္ဖ်ား အၾကီးအက်ယ္ျဖစ္တာ ကသာမွာဗ်။ ေသြးတိုးက လာခါနီး ေနာက္ဆံုး ၂ ရက္ ၃ ရက္မွာ အရမ္းေဖာက္တာ။”

လြန္ခဲ့တဲ့ ၁ ႏွစ္ေလာက္က ကသာေထာင္ကို ေထာင္ဆရာ၀န္ ေရာက္လာတာေၾကာင့္ ႏွစ္ပတ္တခါေလာက္ က်န္းမာေရး စစ္ေဆး ၾကည့္ရႈတာေတြ ရိွၿပီး အရင္ကေတာ႔ ဆရာ၀န္မရိွလို႔ တလကို အက်ဥ္းသား တေယာက္ႏွစ္ေယာက္ေလာက္ ဆံုးပါးတာေတြ ရိွခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဦး၀င္းထိန္ဟာ ၁၉၉၆ ခုႏွစ္က ျပည္ပ သတင္းဌာနေတြကို သတင္းမွားေပးတယ္ဆုိတဲ့ စဲြဆုိခ်က္နဲ႔ ေထာင္ဒဏ္ ၁၄ ႏွစ္ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ကို ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ ျပန္လႊတ္ေပးခဲ့ေပမဲ့ ကသာက တည္းခိုခန္းမွ တညအိပ္ၿပီး ျပန္လည္ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရပါတယ္။

ဒီလုိဖမ္းဆီးၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ဘာအေၾကာင္းျပခ်က္မွမေပးဘဲ ေနာက္ထပ္ ၂ ႏွစ္ထပ္မံ အက်ဥ္းခ်ထားခဲ့တာပါ။ ဒါေၾကာင့္ မေန႔က ျပန္လည္ လြတ္ေျမာက္လာခ်ိန္မွာ ဦး၀င္းထိန္ဟာ ေထာင္အတြင္းမွာ ၁၄ ႏွစ္နဲ႔ ၂ လ ေနခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလိုအေၾကာင္းျပခ်က္မေပးဘဲ ျပန္လည္ ဖမ္းဆီးၿပီး အျပစ္ဒဏ္ရက္ထက္ ၂ လေက်ာ္လြန္ ဖမ္းဆီးတဲ့ အေပၚမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံ အက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရး အသင္း AAPP ရဲ႕ တဲြဘက္ အတြင္းေရးမႉး ကိုဘိုၾကည္က အခုလို ေ၀ဖန္ပါတယ္။

“အဲဒီဟာကိုယ္ကစ နအဖက ဥပေဒမဲ့လုပ္ေဆာင္ေနတာကို ပိုထင္ရွားေစတယ္။ အနိမ့္ဆံုး ဗိုလ္ၾကီး၀င္းထိန္ကို ဘာေၾကာင့္ ျပန္ဆဲြတယ္ဆိုတဲ့ဟာကို အနိမ့္ဆံုးအသိေပးရမယ္၊ အေၾကာင္းၾကားရမယ္။ အဲလုိ အသိေပး အေၾကာင္းမၾကားဘဲနဲ႔ လူတေယာက္ကို လြတ္ေပးလိုက္တယ္။ ျပန္ထည့္ထားတာကို မတရားသျဖင့္ လုပ္တယ္၊ ဥပေဒမဲ့ လုပ္တယ္ ဆုိတာကို ပိုၿပီးထင္ရွားေစပါတယ္။”

ဒီလိုမ်ိဳး ရက္ေက်ာ္ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားတာနဲ႔ လႊတ္အၿပီးမွာ ျပန္ဖမ္းတာေတြဟာ အရင္ ကလဲ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့ဖူးတယ္၊ ဒီလုိ ဖမ္းဆီးတာေတြဟာ ႏိုင္ငံအနာဂတ္အတြက္ မေကာင္းႏိုင္ဘူးလို႔ ကိုဘိုၾကည္က သံုးသပ္ပါတယ္။

“ဟိုးအရင္ကတည္းကလဲ တခ်ိဳ႕ေတြက ရက္ေက်ာ္ၿပီး ပိုေနခ့ဲရတာမ်ိဳးေတြ ရိွတယ္။ ကိုေစာေ၀ဆုိရင္ သူအဖမ္းခံရတဲ့အခ်ိန္က စၿပီးေတာ့ ရံုးတင္တဲ့အခ်ိန္ထိ တရားရံုးက ေလ်ာ့ရက္ ခံစားေစလို႔ ဆုိေပမဲ့ ေလ်ာ့ရက္မရဘဲနဲ႔ ေထာင္ထဲမွာ ပိုေနလိုက္ရတာမ်ိဳးေတြ ရိွတယ္။ အဲဒီေရွ႕မွာလဲ အလားတူျဖစ္ပ်က္ခဲ့တာေတြ ရိွတယ္။ တခ်ိဳ႕ေတြဆို ပိုဆုိးတာက လႊတ္ေပးတယ္ဆုိၿပီး ေထာင္ဗူး၀မွာ လက္မွတ္ထိုး လိုက္ရတယ္။ လက္မွတ္ထုိးၿပီးတဲ့အခါ က်မွ ၁၀(က) နဲ႔ ျပန္ဖမ္းတယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ေနာက္ ၅ ႏွစ္ခဲြေလာက္ ေနရတာမ်ိဳးေတြ ရိွတယ္။ ဥပမာ ကိုမင္းကိုႏိုင္တုိ႔၊ ကိုကိုႀကီးတုိ႔၊ ကိုေဌးၾကြယ္တို႔ ဒီလူေတြဆို အဲလိုမ်ိဳးနဲ႔ ေနခဲ့ရတာေတြ ရိွတယ္။ အဲဒီဟာက ျမန္မာျပည္မွာ ဥပေဒစိုးမိုးမႈ လံုး၀ မရိွဘူးဆုိတာကို ေကာက္ခ်က္ခ်လို႔ ရတယ္။ ေနာက္တခုက ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို ျဖစ္ႏိုင္သမွ် မလႊတ္ဘဲနဲ႔ထားခ်င္တယ္ ဆုိတာမ်ိဳးကို လက္ေတြ႔ ျပေနတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ ႏိုင္ငံေတာ္ရဲ႕ အနာဂတ္အတြက္ ေကာင္းတဲ့ အလားအလာမဟုတ္ပါဘူး။”

ဗိုလ္ႀကီးေဟာင္း ဦး၀င္းထိန္ဟာ ၁၉၆၃ ခုႏွစ္မွာ ဗိုလ္ေလာင္းသင္တန္း ဆင္းခဲ့ၿပီ ၁၉၇၆ ခုႏွစ္မွာ ဗိုလ္ႀကီး အံုးေက်ာ္ျမင့္ ဦးေဆာင္တဲ့ ႏိုင္ငံေတာ္လုပ္ၾကံမႈမွာ ပါ၀င္တယ္ဆုိၿပီး စြပ္စဲြခံရတာေၾကာင့္ တပ္မေတာ္ကေန ထြက္ခဲ့ရတာျဖစ္ပါတယ္။

ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး အေျပာင္းအလဲ ပြင့္လင္းမႈရွိသင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္အစိုးရ ေက်ာေထာက္ ေနာက္ခံေပးထားတဲ့ ျပည္ေထာင္စု ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရး အသင္းက ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ဖို႔ ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီ အျဖစ္နဲ႔သာ ရပ္တည္ဖို႔ ျပင္ဆင္ေနခ်ိန္မွာ ဒီလုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို ျပည္သူေတြကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း အသိေပးသင့္တယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံက ေရွ႕ေနႀကီး ဦးေအာင္သိန္းက ေျပာလိုက္ပါတယ္။ အစိုးရဝန္ထမ္းေတြ၊ ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသားေတြ ပါဝင္တဲ့ ႀကံ့ခိုင္ဖြ႔ံၿဖိဳးေရးအသင္းကို ႏိုင္ငံေရးပါတီအျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေမးခြန္းေတြ ရွိေနေသးတယ္ ဆိုတာကိုေတာ့ ေရွ ႔ေနႀကီး ဦးေအာင္သိန္းနဲ႔ ဆက္သြယ္ေမးထားတဲ့ မစုျမတ္မြန္က အျပည့္စံု တင္ျပထားပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူမႈေရးလုပ္ငန္းေတြလုပ္ဖို႔ဆိုၿပီး ၁၉၉၃ ခုႏွစ္မွာ ဖြဲ႔စည္းခဲ့တဲ့ ႀကံခိုင္ဖြ႔ံၿဖိဳးေရးအသင္းႀကီးကို နိုင္ငံေရးပါတီသက္သက္ျဖစ္တဲ့ ႀကံ႕ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီအျဖစ္ ေျပာင္းလဲဖြဲ႕စည္းဖုိ႔ ျပင္ဆင္တဲ့အခါမွာ ျပည္သူေတြကို အသိေပး လုပ္သင့္တယ္လို႔ ဗဟိုတရားရံုးေရွ ႔ေနႀကီး ဦးေအာင္သိန္းက ေျပာပါတယ္။

“အသင္းကို ဖ်က္မယ္ဆိုရင္ အသင္းဖ်က္သိမ္းေရး ဥပေဒဆုိင္ရာ အသင္းတခုလံုးကို ဖ်က္သိမ္းတယ္။ ဖ်က္သိမ္းၿပီး စာရင္းရွင္းလင္းတာတို႔ ဘာတို႔ လုပ္ရတာေတြ ရွိတယ္ဗ်။ အသင္းက ရစရာရွိတဲ့ ေၾကြးၿမီေတြ ရွိတယ္။ ေပးစရာေတြလဲ ရွိရင္ရွိတတ္တာကိုး။ ေနာက္ ကုမၸဏီ ဖ်က္သိမ္းမယ္ဆိုလဲ ကုမၸဏီ ဖ်က္သိမ္းေရးကို တင္ရတာပဲဗ်။ တင္ၿပီး တခ်ိဳ႕ဟာေတြက်ေတာ့ သတင္းစာထဲမွာကို ထည့္ၿပီး ေၾကညာရတာေတြ ရွိပါတယ္။ အသင္း မဖ်က္သိမ္းဘဲနဲ႔ ပါတီကို ကူးေျပာင္းတာလား။ အသင္းကို ဖ်က္သိမ္းၿပီးေတာ့ ပါတီအျဖစ္ နံမည္အသစ္တင္ၿပီး ကူးေျပာင္းတာလား ဆိုတာ။ အဲဒါက ေရြးေကာက္ပြဲဥပေဒမွာ မွတ္ပံုတင္ကတည္းကိုက ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိဘူးဗ်။”

ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအသင္းကို ဖ်က္သိမ္းဖို႔ ကိစၥေတြကို စၿပီးေဆြးေႏြးေနတယ္ ဆုိတာကို ရန္ကုန္မွာရွိတဲ့ အသင္းဌာနခ်ဳပ္က အမည္မေဖၚလိုသူ အဖြဲ႔ဝင္တေယာက္က VOA ျမန္မာပိုင္းကို ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီကိစၥေတြကို လူသိရွင္ၾကား ထုတ္ျပန္ျခင္းေတာ့ မရွိေသးပါဘူး၊ အသင္းပိုင္ပစၥည္းေတြနဲ႔ အသင္းဝင္ေတြကို ဘယ္လိုခြဲမွာလဲ ဆုိတာကိုလဲ ရွင္းရွင္း မသိရေသးတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေရွ႕ေနဦးေအာင္သိန္း ေျပာတာက -

“အသင္းရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ႏုိင္ငံေရးပါတီ ရည္ရြယ္ခ်က္က မတူဘူးဗ်။ အသင္းအျဖစ္နဲ႔ ေပၚေပါက္လာတာက ေက်ာင္းသားေတြ ပါတယ္။ ဆရာ ဆရာမေတြ ပါတယ္။ ၀န္ထမ္းေတြ ပါတယ္ေပါ့ဗ်ာ။ လူမႈေရးအသင္းလို႔ လက္ခံတာကိုး။ အခုက်ေတာ့ လူမႈေရးအသင္းက ႏုိင္ငံေရးပါတီအျဖစ္ ေျပာင္းလုိက္တယ္ဆိုေတာ့ ဥပေဒကေတာ့ ေျပာင္းႏုိင္တယ္ မေျပာင္းႏုိင္ဘူး ဆိုတာ သတ္မွတ္ထားတာ မရွိဘူး။ သုိ႔ေသာ္လဲ အသင္းလုပ္ၿပီးေတာ့မွ ႏိုင္ငံေရးပါတီအျဖစ္ ေျပာင္းလိုက္တာကေတာ့ ဒါ လက္တလံုးျခား လွည့္လိုက္တဲ့သေဘာ သက္ေရာက္တယ္ဗ်။ အရွည္သျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးကို ေမွ်ာ္ကိုးၿပီး လုပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒီလုိေတာ့ မျဖစ္ေကာင္းဘူးလို႔ က်ေနာ္ အဲဒီလို ျမင္ပါတယ္။”

ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႈးႀကီးသန္းေရႊ နာယက အျဖစ္တည္ေထာင္ထားတဲ့ ႀကံခိုင္ဖြံၿဖိဳးေရးအသင္းဟာ စတင္တည္ေထာင္ကတည္းက ႏိုင္ငံေရး အာဏာယူႏိုင္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ တည္ေထာင္တာလို႔ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရး အကဲခတ္ေတြက သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ အသင္းရဲ ႔ ဥကၠဌအပါအဝင္ ထိပ္ပိုင္း အသင္းတာဝန္ရွိသူေတြကလဲ စစ္ရာထူးေတြကေန အရပ္ဖက္ကိုေျပာင္းၿပီး ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ဖို႔ ျပင္ဆင္ထားခဲ့တာပါ၊ အခုလို အစိုးရရဲ႕ ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံ အျပည့္ရေနတဲ့ ႀကံ့ခိုင္ဖြံၿဖိဳးေရးအသင္းကေန ႀကံ့ခိုင္ဖြံၿဖိဳးေရးပါတီ ေျပာင္းမယ္ဆိုရင္လဲ တျခားႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ အတြက္ နစ္နာေစတယ္လို႔ ေရွ႕ေနႀကီးက သံုသပ္ပါတယ္၊

“အခုဟာက အစိုးရက ကမကထ လုပ္ထားတဲ့အသင္း ျဖစ္တဲ့အတြက္ အစိုးရ အသင္းကေန အစိုးရပါတီ ျပန္လုပ္တယ္ဆိုတဲ့သေဘာမ်ိဳး သက္ေရာက္တာေပါ့။ အဲဒီေတာ့ ပါတီလုိင္းဘက္ကေန ၾကည့္ရင္ သူဟာ ႏုိင္ငံေရးပါတီတခုခုရဲ႕ ျဖစ္တည္မႈအတြက္ကို အသင္းအေနနဲ႔ စည္းရံုးသိမ္းသြင္းထားတဲ့ လူအင္အားေတြက နဂိုကတည္းကိုက သူ႔မွာ အင္အားအျပည့္ရွိတဲ့သေဘာ သက္ေရာက္ေနတာေပါ့။ ဆုိေတာ့ အျခား အျခားေသာ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက အခုမွ ထူေထာင္မယ့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြဟာ အခုမွ အစပ်ိဳး ေျခလွမ္း လွမ္းဖို႔ ျပင္တုန္း ရွိေသးတယ္။ သူက အသားက်ၿပီးတဲ့ အင္အားနဲ႔ အသားက်ၿပီးတဲ့ အင္အားစုအားလံုးကို ပါတီအျဖစ္ ေျပာင္းလဲၿပီးေတာ့ သူ႔မွာ အလုိအေလ်ာက္ သက္ေတာင့္သက္သာနဲ႔ သူမ်ားနဲ႔ ႏွာတဖ်ား မဟုတ္ဘူးခင္ဗ်။ ႏွာ ၁၀ ဖ်ား ေလာက္ သာၿပီးေတာ့ သူ႔မွာ အခြင့္အလမ္းေတြ ရွိသြားတာေပါ့။ အမ်ားႀကီး တာသြားတာေပါ့ဗ်ာ။ ၾကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအသင္းကေန ပါတီေျပာင္းတာနဲ႔ ပါတီသစ္ကေန အခုမွ ေထာင္ရတဲ့ပါတီအတြက္ အင္မတန္ နစ္နာတာေပါ့ဗ်ာ။”

ဗဟိုတရားရံုးေရွ႕ေန ဦးေအာင္သိန္းျဖစ္ပါတယ္၊ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ဖို႔ ျပင္ဆင္ေနၾကတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတာ္ေတာ္မ်ားမွာ မဲဆြယ္စည္းရံုးဖို႔ ေနေနသာသာ လူအင္အားအခက္အခဲ ေငြအားအခက္အခဲေတြေၾကာင့္ စည္းရံုးလႈပ္ရွားဖို႔ မလြယ္ဘူးလုိ႔ ေျပာေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္၊ စစ္အစိုးရေပးတဲ့ အခြင့္ထူးေတြနဲ ့ ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအသင္း ရရွွိထားတဲ့ ရန္ပံုေငြေတြ၊ ပိုင္ဆိုင္မႈကို ႀကံ့ခိုင္ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီကို လႊဲေျပာင္းေပးမယ္ဆုိရင္ မတရားဘူးလို႔လဲ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြက ေျပာေနၾကပါတယ္။

ေရြးေကာက္ပြဲ အႏိုင္ရေရး ပါတီေတြ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္မည္

စစ္အစိုးရလုပ္မယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ၾကမယ့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြထဲက တခ်ဳိ႕ဟာ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အႏိုင္ရဖို႔အတြက္ အတူတြဲၿပီး အလုပ္ေတြ ခြဲလုပ္ၾကဖို႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးေနၾကပါတယ္။ လက္ရွိ ဥပေဒေတြအရ မဟာမိတ္ပါတီဖြဲ႕လုိ႔ မရႏုိင္တဲ့အတြက္ အခုလို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးကို ေဆြးေႏြးေနၾကတာလို႔ ေျပာၾကပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို စံုစမ္းထားတဲ့ ကိုေက်ာ္ေအာင္လြင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ျမန္မာျပည္က ႏိုင္ငံေရးပါတီ အမ်ားစုမွာ တပါတီခ်င္းအလုိက္ ေငြေၾကးအခက္အခဲ၊ အခ်ိန္အခက္အခဲ စတာေတြနဲ႔အတူ အာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ ထိန္းခ်ဳပ္ ကန္႔သတ္မႈေတြကလည္း မျပတ္ရွိေနေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေအာင္ျမင္ႏိုင္ေရး တူရာတူရာ ပါတီေတြ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ၾကဖို႔ဆိုတဲ့ ေဆြးေႏြးညိႇႏႈိင္းမႈေတြ အခုရက္ပိုင္းေတြအတြင္း ရွိေနပါတယ္။

“လက္ရွိ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ပါတီ၀င္တေယာက္က ပါတီတခုမွာပဲ ၀င္ရမယ္။ ပါတီေတြေပါင္းၿပီး တပ္ေပါင္းစုတုိ႔၊ မဟာမိတ္တို႔ ဖြဲ႕စည္းမႈကို ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ခြင့္ျပဳမထားပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ပါတီေတြအားလုံး Joint Action Committee ပုံစံမ်ဳိး လုပ္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ရတယ္။ အလုပ္တူ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေရးအတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ ညိႇႏႈိင္းတဲ့ သေဘာပါပဲ။ အခု က်ေနာ္တုိ႔ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြ အားလုံးဟာ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ခ်မွတ္ထားတဲ့ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြ ေအာက္ကပါပဲ။”

ျပည္ေထာင္စု ဒီမိုကေရစီပါတီရဲ႕ ဥကၠ႒ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္း ရွင္းျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

မၾကာခင္ရက္ပိုင္းကပဲ တရား၀င္ ႏိုင္ငံေရးပါတီတခု ျဖစ္လာခဲ့တဲ့ NDF လို႔ေခၚတဲ့ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုကလည္း ဦးတည္ခ်က္တူတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီ အခ်င္းခ်င္း ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြကို လိုလားေနတဲ့အေၾကာင္း ပါတီေခါင္းေဆာင္တဦး ျဖစ္တဲ့ ဦးခင္ေမာင္ေဆြက ေျပာပါတယ္။

“ဒီမိုကေရစီစစ္စစ္ ပါတီေတြ၊ ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က ထိပ္တုိက္မတုိးဖို႔ ဦးတည္ထားတဲ့ အခါၾကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ အားနည္းတဲ့ ေနရာေတြ၊ အားသာတဲ့ ေနရာေတြ ရွိမွာပါ။ အဲဒီလိုပဲ ဒီမုိကေရစီ ပါတီမ်ားကလည္း သူတုိ႔ အားသာတဲ့ေနရာ၊ အားနည္းတဲ့ေနရာေတြ ရွိေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲ မတုိင္ခင္ ကာလမွာေတာ့ ညိႇႏႈိင္းမႈ တခုေတာ့ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္မယ့္ နယ္ေျမေတြ မထပ္ဖုိ႔နဲ႔ လစ္လပ္ က်န္ဟာေနျခင္း မရွိေအာင္ဆိုတဲ့ သေဘာထားက က်ေနာ္တို႔အားလုံး၊ ဒီမုိကေရစီ ပါတီတုိင္းလုိလိုမွာ ရွိေနေတာ့ Cooperation၊ Coordination ေပါ့၊ ဒါမွမဟုတ္ရင္လည္း Joint Action ေပါ့။ တခုခုေတာ့ လုပ္ရလိမ့္မယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။”

အခုလို ပါတီေတြ အတူပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ေရးကို ျပည္ေထာင္စု ဒီမိုကေရစီပါတီက လိုက္ၿပီး ေဆြးေႏြးေနတာပါ။ အဓိက ဘယ္လိုအခ်က္ေတြကို ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ခ်င္ရတာလဲ ဆိုတာကို ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ရွင္းျပပါတယ္။

“အဓိက ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၿပီး လုပ္ခ်င္တဲ့ အပိုင္းေတြကေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲဆုိင္ရာ လြတ္လပ္ တရားမွ်တမႈလုိ အပိုင္းမ်ဳိးကုိ က်ေနာ္တုိ႔အားလုံး ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ၾကမယ္။ ေနာက္တခ်က္က လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ေလာင္းလို ေနရာမ်ဳိးကုိ ေနရာလပ္မရွိေအာင္၊ အဲဒီမွာလည္း ဒီမုိကေရစီ အင္အားစုေတြ ထိပ္တုိက္မတုိးမိေအာင္၊ မက်န္ေအာင္ က်ေနာ္တုိ႔ ႀကိဳးစားဖို႔အတြက္ အဲဒီဟာေတြ အေပၚမွာ က်ေနာ္တုိ႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ခ်င္ပါတယ္။

“၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲဟာ အခ်ိန္ကလည္း နည္းလြန္းအားႀကီးတယ္၊ ရန္ပုံေငြကလည္း ျပည္တြင္း အေနအထားအရ အခက္အခဲေတြ ရွိၾကတယ္၊ အဲဒီအေနအထားေတြ အေပၚမွာ က်ေနာ္တုိ႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ျခင္းအားျဖင့္ ဒီ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲကို က်ေနာ္တုိ႔ ပုံစံတခု ေျပာင္းလဲၿပီး ျဖတ္သန္းႏုိင္လိမ့္မယ္လို႔ ထင္တယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆုိေတာ့ ႏုိင္ငံတ၀န္းလုံးကုိ ပါတီတခုခ်င္းစီက လုိက္ၿပီး ႀကိဳးစားဖို႔ဆုိတာ အခ်ိန္အားျဖင့္ကို ေတာ္ေတာ္ ခက္ခဲေနပါတယ္။”

ပါတီေတြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးကိစၥ ညႇိႏႈိင္းမႈေတြမွာ တိုင္းရင္းသားပါတီေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။ အခုအခ်ိန္ထိ အားလံုးရဲ႕ တုံ႔ျပန္မႈက အျပဳသေဘာ ေဆာင္ၾကတယ္လို႔ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ေျပာပါတယ္။ မၾကာခင္မွာ သေဘာတူညီတဲ့ ပါတီေတြ စုေ၀းၿပီး တရား၀င္ ေဆြးေႏြးပြဲေတြ ျဖစ္လာေအာင္လည္း လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ျပင္ဆင္ေနၾကတာပါ။

ေရြးေကာက္ပြဲကိုေတာ့ ဘယ္ေန႔မွာ က်င္းပမလဲဆိုတာ အခုခ်ိန္ထိ စစ္အစိုးရဘက္က မေၾကညာေသးပါဘူး။ အဲဒါကလည္း ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြအတြက္ သတိထားေနရတဲ့ အခ်က္တခု ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ဘယ္ေတာ့လုပ္မယ္ ဆိုတာကို ေၾကညာတဲ့ အခ်ိန္နဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔က သိပ္မကြာဘူးဆိုရင္ အခ်ိန္ မေလာက္မင ျဖစ္မွာနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ေရး စီစဥ္ရတဲ့ အခက္အခဲေတြ အခုထက္ပုိၿပီး ရွိလာမွာကိုလည္း ႏိုင္ငံေရးပါတီ အမ်ားစုက စိုးရိမ္ေနၾကပါတယ္။

မေလးရွား ကမ္းလြန္ပင္လယ္မွာ ျမန္မာသေဘၤာသားတဦး ေပ်ာက္ဆံုးေန

ေတာင္တ႐ုတ္ပင္လယ္ထဲမွာ ဓာတုေဗဒ ပစၥည္းေတြ တင္ေဆာင္လာတဲ့ သေဘၤာတစီးေပၚမွာ မီးေလာင္မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့အတြက္ ျမန္မာသေဘၤာသား ၂ ေယာက္ ဒဏ္ရာရၿပီး ၁ ေယာက္ ေပ်ာက္ဆုံးေနတယ္လို႔ မေလးရွား ေရေၾကာင္းဆုိင္ရာ တာ၀န္ရွိသူေတြက ေျပာပါတယ္။

မေလးရွားႏုိင္ငံ ပါဟမ္းျပည္နယ္ ကမ္းလြန္မွာ စင္ကာပူႏုိင္ငံ မွတ္ပုံတင္သေဘၤာ ဒီေန႔ မေတာ္တဆမႈ ျဖစ္ပြားခဲ့တာလို႔ မေလးရွား ေရေၾကာင္းဌာန တာ၀န္ရွိသူတဦးက ေျပာပါတယ္။

သေဘၤာသား ၂၂ ေယာက္ လုိက္ပါလာတဲ့ ဒီသေဘၤာဟာ ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံကေန မေလးရွားႏုိင္ငံ ပါဟမ္းျပည္နယ္က ကြာအန္တန္ဆိပ္ကမ္းကို ဦးတည္ ခုတ္ေမာင္းလာေနတာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ဆိပ္ကမ္းအာဏာပိုင္ တဦးျဖစ္တဲ့ ဆာအိ မုိဟာမက္ ဖူဇီဟာဆန္က ေျပာဆုိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

မေတာ္တဆမႈအတြင္း ျမန္မာသေဘၤာသား ၂ ေယာက္ဟာ မီးေလာင္ဒဏ္ရာေတြ ရခဲ့ၿပီး ၁ ေယာက္ကေတာ့ သေဘၤာေပၚက ျပဳတ္က်ခဲ့ပုံ ရပါတယ္။ ေပ်ာက္ဆုံးေနတဲ့ သေဘၤာသားကုိ ရွာေဖြဖို႔အတြက္ မေလးရွားႏုိင္ငံက ကယ္ဆယ္ေရးေတြကုိ ေစလႊတ္ထားပါတယ္။

ထိုင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ျမန္မာျပည္သြားမည္

ထိုင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အဘီဆစ္ ၀ိဂ်ာဂ်ီ၀ ဟာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ျဖစ္ၿပီး ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ေနာက္လ ဩဂုတ္လဆန္းထဲ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္မယ္လို႔ ထိုင္းအစိုးရက အတည္ျပဳေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အဘီဆစ္ဟာ အရင္ႏွစ္ ဇူလုိင္လတြင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ အမႈ ရံုးတင္စစ္ေဆး ေနခ်ိန္ကာလကလဲ ျမန္မာႏိုင္ငံကို သြားေရာက္ဖို႔ စီစဥ္ထားခဲ့ေပမယ့္ ျမန္မာစစ္အစိုးရ ဘက္က ပန္ၾကားမႈနဲ ့ အဲဒီခရီးစဥ္ကို ဆိုင္းငံ့ခဲ့ရတာ ခုခ်ိန္အထိျဖစ္ပါတယ္။ ထုိင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ ့မၾကာမီ ျမန္မာျပည္ ခရီးစဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သတင္းအခ်က္အလက္နဲ ့သံုးသပ္ခ်က္ေတြကိုေတာ့ စံုစမ္းေမးျမန္းထားတဲ့ ေနာ္ရိႈးက တင္ျပထားပါတယ္။

ထုိင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အဘီဆစ္ဟာ ေနာက္လ ဩဂုတ္လ ပထမပတ္ထဲမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားေရာက္ဖို႔ကိစၥကို ၿပီးခဲ့တဲ့လေတြ တြင္းကတည္းက ႏွစ္ႏုိင္ငံၾကားမွာ ညိႇႏိႈင္းလာခဲ့တာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ ဒီခရီးစဥ္ရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္၊ ေဆြးေႏြးဖြယ္ရွိတဲ့ အေၾကာင္းအရာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ထုိင္းအစိုးရရဲ႕ ေျပာခြင့္ရသူ Panitan Wattanayagorn က ဗီြအိုေအ ျမန္မာပိုင္းကို ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ဟာ ေနာက္လ ပထမပတ္ထဲ ျမန္မာႏုိင္ငံကို သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ခုခရီးစဥ္ရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ထုိင္းေခါင္းေဆာင္သစ္ တေယာက္အေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံအပါအ၀င္ အာဆီယံႏုိင္ငံေတြကို တရား၀င္ မိတ္ဆက္ဖို႔နဲ႔ ႏွစ္ႏုိင္ငံဆက္ဆံေရး ပိုမိုခိုင္မာေစဖို ့ျဖစ္ပါတယ္။ တပါထဲမွာပဲ ႏွစ္ႏုိင္ငံ နယ္စပ္ကိစၥ၊ ကုန္သြယ္ေရး၊ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၊ အလုပ္သမားအေရး၊ မူးယစ္ေဆး၀ါး တိုက္ဖ်က္ေရးကိစၥ၊ စြမ္းအင္ဆုိင္ရာ ကိစၥေတြမွာ ဘယ္လို ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ႏုိင္မလဲ ဆိုတာကို ေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ ့ထုိင္းႏုိင္ငံရဲ႕ ႏုိင္ငံေရး အေျခအေနေတြနဲ ့ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာေခါင္းေဆာင္ေတြကို အသိေပးဖို႔ရွိပါတယ္။”

ျမန္မာစစ္အစိုးရက ဒီႏွစ္အတြင္း က်င္းပမယ္လို႔ ေၾကညာထားတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လို ့မစၥတာ Panitan က -

“က်ေနာ္ထင္တယ္၊ ျပည္တြင္းက ေရြးေကာက္ပြဲဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြ ဆံုးျဖတ္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေယဘုယ် အားျဖင့္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံေတြအားလံုးမွာ လြတ္လပ္ၿပီး တရားမွ်တတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ဖို႔ကို အားေပးေထာက္ခံပါတယ္။ ဒါက်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ရပ္တည္ခ်က္ပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ခုခ်ိန္အထိ ျဖစ္ေပၚတိုးတက္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြကေန ႏွစ္ႏုိင္ငံၾကား ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္လို႔ ရႏိုင္မယ့္အခြင့္အေရးေတြ ပိုပြင့္လာမယ့္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။”

၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အဘီဆစ္ဟာ အရင္ႏွစ္ ဇူလုိင္လတြင္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ အမႈ ရံုးတင္စစ္ေဆးေနခ်ိန္ ကာလကလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံကို သြားေရာက္ဖို ့စီစဥ္ထားခဲ့ေပမဲ့ ျမန္မာစစ္အစိုးရဘက္က ပန္ၾကားမႈနဲ႔ အဲဒီခရီးစဥ္ကို ဆိုင္းငံ့ခဲ့ရတာ ခုခ်ိန္အထိ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလာမယ့္ ခရီးစဥ္မွာ ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္ ဘယ္သူဘယ္၀ါနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရမလဲ၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ ေတာင္ထားလားဆိုတဲ့ ေမးခြန္းကိုေတာ့ မစၥတာ ပါနိတန္က အခုလိုေျဖၾကပါတယ္။

“၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ ခရီးစဥ္အေသးစိတ္ကို ညွိႏႈိင္းေနတုန္းပဲ ျဖစ္တာေၾကာင့္ ဘယ္သူဘယ္၀ါနဲ႔ ေတြ႔မလဲဆိုတာကို အတည္ျပဳလို႔ မရသလို ျငင္းဆိုလို႔လဲ မရေသးပါဘူး။”

ဒါကေတာ့ ထုိင္း-၀န္ႀကီးခ်ဳပ္နဲ႔အတူ ျမန္မာႏုိင္ငံကိုလိုက္ပါသြားမယ့္ မစၥတာ Panitan ေျပာခဲ့တာပါ။ ထိုင္းအေျခစိုက္ ထိုင္းႏုိင္ငံအေရး ေလ့လာေနတဲ့ ကိုေက်ာ္လင္းဦးကေတာ့ ထုိင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ မၾကာမီခရီးအေပၚ အခုလို သံုးသပ္ပါတယ္။

“ဒီတႀကိမ္မွာေတာ့ က်ေနာ္ထင္တယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရေရးကို အဓိကထားၿပီး ေတာင္းဆိုမယ္လု႔ိေတာ့ မထင္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ အခုေလာေလာဆယ္ ထိုင္းအစိုးရဘက္က စိတ္၀င္စားတဲ့ ကိစၥကေတာ့ လာမယ့္ေရြးေကာက္ပြဲေပါ့ေလ။ ဒီႏွစ္အတြင္းမွာ က်င္းပမယ့္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ျဖစ္ဖို႔၊ ေနာက္တခုက မွန္မွန္ကန္ကန္ ျဖစ္ဖို႔၊ အားလံုးက ေက်နပ္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ိဳး ျဖစ္ဖို႔ ဒါမ်ိဳးကို အဓိကထားၿပီး တုိက္တြန္းလိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္ ယူဆပါတယ္။

“ေနာက္တခုက ၿပီးခဲ့တဲ့လထဲကပဲ ထိုင္းႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကဆစ္ က ဥေရာပ သမဂၢနဲ႔ေတြ႔တဲ့အခ်ိန္မွာ ဘာေျပာသလဲဆိုေတာ့ ထိုင္းႏိုင္ငံထဲမွာေရာက္ေနတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားေတြ၊ ႏုိင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းေတြကိုပါ လာမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ ျမန္မာျပည္ကို စနစ္တက် ျပန္သြားေအာင္လို႔ သူတို႔ အားထုတ္ႀကိဳးပမ္းမယ္ဆိုတဲ့ သေဘာမ်ိဳး ေျပာပါတယ္။ ဥေရာပသမဂၢနဲ႔ ေတြ႔တဲ့အခ်ိန္မွာ။ ေနာက္တခုက အဲဒီအတြက္ လိုအပ္တဲ့ ေငြေၾကးေတြကိုလဲ ဥေရာပ သမဂၢနဲ႔ သူတုိ႔ ေဆြးေႏြးတယ္လို႔ သတင္းေတြ ထြက္လာပါတယ္။ ဆုိေတာ့အခါက်ေတာ့ ဒီကိစၥဟာလဲ လာမယ့္လမွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ သြားမယ့္ခရီးစဥ္အတြင္း ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ေဆြးေႏြးတဲ့အထဲမွာ ပါေကာင္းပါႏုိင္ပါတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ သံုးသပ္ပါတယ္ခင္ဗ်။”

ျမန္မာႏိုင္ငံကို သြားမယ့္ခရီးစဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ထုိင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အဘီဆစ္ကိုယ္တိုင္ ဒီကေန႔ ေျပာၾကားခဲ့ေၾကာင္း AFP သတင္းေတြ ထဲမွာလဲ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ထိုင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္က အေျခအေနေတြဟာ မေရရာတာေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနေပမဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အားလံုးပါ၀င္ႏုိင္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္တာကို ျမင္ခ်င္ေၾကာင္းလဲ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အေနာက္ႏုိင္ငံေတြနဲ႔ ထုိင္းႏုိင္ငံတို႔ဟာ ခ်ဥ္းကပ္ပံုခ်ဥ္းကပ္နည္း မတူၾကေပမဲ့လို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြ ခ်င္းေတာ့ တူညီေၾကာင္း ေျပာခဲ့တာကိုလည္း AFP သတင္းမွာ ကိုးကားေရးသား ထားပါတယ္။

ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ လြတ္လပ္ခြင့္ ဘာမွမရွိ

ျမန္မာျပည္မွာဒီႏွစ္အတြင္းက်င္းပမယ္ဆိုတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေတြမွာ ၀င္ၿပိဳင္ၾကမယ့္ တရား၀င္ ႏိုင္ငံံေရးပါတီ အမ်ားစုဟာ အာဏာပိုင္ေတြရဲ ႔ ေစာင့္ၾကည့္ေမးျမန္းမႈေတြကုိ ေန႔စဥ္္လိုလိုရွိေနလို႔ ႏိုင္ငံေရးလြတ္လပ္ခြင့္မရွိတဲ့ အေျခအေနေတြကို ညည္းညဴေနၾကပါတယ္။ ဒီလို ေစာင့္ၾကည့္မႈေတြေၾကာင့္ ျပည္သူေတြကလဲ ပါတီေတြရဲ ႔ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္ဖို႔ စိုးရိမ္ေနၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း ဘန္ေကာက္ၿမိဳ ႔ကေန ကိုေက်ာ္ေအာင္လြင္က သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။တရား၀င္ပါတီအျဖစ္ ေရြးေကာက္ပြဲေကာ္မရွင္က အတည္ျပဳ သတ္မွတ္ေပးထားတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ ျဖစ္ေနေပမဲ့လဲ ႏိုင္ငံေရး လုပ္ေဆာင္မႈေတြမွာ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က တရားမ၀င္ အဖြဲ႔အစည္းလို ဆက္ဆံခံေနရတာေတြ အၿမဲတန္းလိုလို ေစာင့္ၾကည့္ခံေနရၿပီး ပါတီလႈပ္ရွားမႈေတြကိုလဲ စံုစမ္းေမးျမန္းေနလို႔ ႏိုင္ငံေရး လြတ္လပ္ခြင့္မရွိတဲ့ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြဘ၀ ေရာက္ေနရတဲ့အျဖစ္ကို ေတာ္ေတာ္ စိတ္ညစ္ေနၾကပါတယ္။

“လြတ္လပ္မႈကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ လံုး၀ လြတ္လပ္မႈမရွိပါဘူး။ သက္ဆုိင္ရာ အာဏာပိုင္ေတြကေနၿပီးေတာ့ ေန႔တုိင္းလာၿပီးေတာ့ ဘာလုပ္ေနလဲ၊ အစည္းအေ၀း လုပ္ေနသလား၊ ဘယ္သူလာလဲ စာရင္းေပးပါဆိုေတာ့ ဒါေတြက က်မတို႔မွာ လြတ္လပ္ခြင့္ေတြကေတာ့ အင္မတန္ ဆံုးရံႈးပါတယ္။ အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာမွ က်မတို႔ လွ်ိဳ႕၀ွက္လုပ္တာလဲ မရွိဘူးေလ။ ပါတီတခုေထာင္ၿပီး တည္ေထာင္ခြင့္ရၿပီဆိုရင္ အဲဒီပါတီက ဘာလုပ္ရသလဲဆိုတာေတာ့ လူတိုင္းသိေနတဲ့ကိစၥပဲ။ အဲဒီသိေနတဲ့ကိစၥကိုပဲ ဘာလုပ္ေနသလဲ၊ ဒီေန႔ အစည္းအေ၀း ရွိသလား၊ အဲဒီအစည္းအေ၀းရဲ႕ မိနစ္လဲ ေပးရတယ္။ ဘယ္သူေတြတက္တယ္။ ဘာလုပ္တယ္ေပါ့ေနာ္၊ ဒါေတြ အကုန္လံုး ေန႔တိုင္း လာေမးေနတယ္၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဧည့္သည္လာရင္ ဓါတ္ပံုလာရိုက္တယ္။”

အဲဒါကေတာ့ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီရဲ ႔ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ ေဒၚသန္းသန္းႏုက ရွင္းျပခဲ့တာပါ။ အာဏာပိုင္ေတြက အၿမဲလိုလို ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကတာေတြေၾကာင့္ သူတို႔ရဲ ႔ပါတီရံုးေတြဖြင့္တဲ့အခါ အိမ္ရွင္ေတြက ၾကာၾကာမထားရဲလို႔ အခုဆို သူတို႔ပါတီရံုးခန္း ေျပာင္းၿပီးဖြင့္ေနရတာ ၃ ေနရာ ရွိသြားၿပီလို႔ဆိုပါတယ္။

“ဒါ တတိယေျမာက္ရံုးပါ။ ဒီႏွစ္မွ က်မတို႔ ဆိုင္းဘုတ္တင္ရပါတယ္။ အဲဒီလိုဟာေလးေတြကအစ က်မတို႔မွာ အခက္အခဲ ရွိပါတယ္။ အခက္အခဲ ရွိတယ္ဆိုတာ အိမ္ရွင္ေတြကလဲ အိမ္မငွါးရဲဘူးေပါ့ေနာ္။ မငွါးရဲေတာ့ ၆ လေစ့ရင္ ထြက္ပါေတာ့ ဆိုေတာ့ ပထမ အိမ္က ထြက္ရတယ္။ ေနာက္ ဒုတိယအိမ္က်ေတာ့ ၆ လတခါ ငါွးျပန္ေတာ့ ၆ လမဟုတ္ဘူး၊ ၄ လပဲရွိေသးတယ္။ သူတုိ႔က ေငြျပန္အမ္းပါ့မယ္ ထြက္ပါတဲ့။ သူတို႔ ဆက္မထားခ်င္ဘူးေပါ့ေလ။ သူတုိ႔ကိုယ္တိုင္ မႀကံဳေတြ႔ရတာေတာင္ပဲ သူတို႔ ပတ္၀န္းက်င္မွာ ေတြ႔ႀကံဳရတဲ့ အျဖစ္အပ်က္ေတြ အေပၚမွာမူတည္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ ေၾကာက္ၾကတာေပါ့ေလ။ အရင္တုန္းကဆိုရင္ ခ်ိတ္ပိတ္ခံရတာတို႔ ဘာတို႔ ရွိတယ္မဟုတ္လား။”

အဲဒါကေတာ့ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီရဲ ႔ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ ေဒၚသန္းသန္းႏုက သူတို႔ႀကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ အခက္အခဲေတြကို ရွင္းျပခဲ့တာပါ။ တကယ္ေတာ့ ေဒၚသန္းသန္းႏုတို႔ ပါတီတခုတည္း အခုလို အေျခအေနေတြ ႀကံဳေနရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ မတူကြဲျပားျခင္းႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီရဲ ႔ အတြင္းေရးမႉး ကိုေနမ်ိဳးေ၀ ကလဲ သူတို႔အဖြဲ ႔ရဲ ႔ အေျခအေနေတြကို ရွင္းျပပါတယ္။

“ညဘက္ အိမ္ခါနီးတဲ့အခ်ိန္ထိေတာင္မွလဲ ဟိုက ဖုန္း၀င္လာၿပီးေတာ့ လာေတြ႔လို႔ လက္ခံထားၿပီး စကားေျပာရတာ ရွိတယ္။ ဘိုကေလး ေရာက္တုန္းက အဲဒီ စအဖ ကေနၿပီးေတာ့ လာေတြ႔တယ္။ အဲဒါမ်ိဳး ရွိတယ္။ ေနာက္တခါ ထူးထူးျခားျခား ဗ်ာ၊ ဘုိကေလးဘက္ကို ဆင္းသြားတဲ့အခါမွာ ရဲက ၂ ေယာက္ေလာက္ အနားမွာရွိေတာ့ ၁၀ ေယာက္ေလာက္ပဲ လာတယ္ဗ်။ က်န္တဲ့သူေတြက မလာရဲေတာ့ဘူး။ အဲဒါမ်ိဳး ရွိတယ္။ ေနာက္တခါ ေျမာက္ဥကၠလာ၊ ေျမာက္ဥကၠလာမွာ ၿမိဳ႕နယ္ရံုး မဖြဲ႔ခင္မွာ က်ေနာ္တို႔က လၻက္ရည္၀ိုင္းေလး လုပ္ၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ပတ္သက္တာေတြ ေမးၾကေျပာၾကဖို႔ လုပ္ေတာ့ လူ ၃၀ ေလာက္ လာတယ္ဗ်။ ရံုးခန္း တကယ္ဖြဲ႔တဲ့ေန႔က်ေတာ့ အာဏာပိုင္ အဖြဲ႔အစည္းက လူ ၂၀ ေလာက္လာတယ္။ SB တို႔ ရဲတုိ႔ စအဖ တို႔ ေနမွာေပါ့ဗ်ာ။ လာေတာ့ အဲဒီမွာ အခမ္းအနား တက္ေရာက္သူ တေယာက္မွ မရွိပါဘူးခင္ဗ်ာ။”

အာဏာပိုင္ေတြေၾကာင့္ ပါတီလုပ္ငန္း အေႏွာက္အယွက္ေတြ ျဖစ္ေနတယ္ဆိုေပမဲ့ ကိုေနမ်ိဳးေ၀က အာဏာပိုင္ေတြကိုလဲ ႏိုင္ငံေရး ကိစၥေတြမွာ ပါ၀င္ေဆြးေႏြး ေစခ်င္ေနတာပါ။

“ႀကီးမားတဲ့ အေႏွာက္အယွက္ကေတာ့ ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔က မကန္႔ကြက္ဘူး။ အနာဂတ္လမ္းေၾကာင္း ဖန္တီးတည္ေဆာက္ဖို႔ ေျပာဆိုေဆြးေႏြးေနတာ။ သူ ပါ၀င္ပတ္သက္လို႔ရတယ္။ သူ ပါ၀င္ ေဆြးေႏြးလို႔ရတယ္။”

အခုဆိုရင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီအျဖစ္ မွတ္ပံုတင္ခြင့္ ေလွ်ာက္ထားတဲ့ပါတီ ၃၉ ပါတီ ရွိေနၿပီး အဲဒီအထဲက ၃၆ ပါတီကို မွတ္ပံုခြင့္ ေပးခဲ့ၿပီးၿပီလို႔ စစ္အစိုးရပိုင္ သတင္းစာေတြမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ပါတီေတြ တျဖည္းျဖည္း ေပၚလာေနေပမဲ့ အခုခ်ိန္ထိ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ႏိုင္ငံေရး လုပ္ခြင့္မရဘဲ ျဖစ္ေနတာကို ကိုေနမ်ိဳးေ၀ကလဲ အားမရႏိုင္ဘဲျဖစ္ေနပါတယ္။

“အားမရပါဘူး။ အခုလက္ရွိ ႏုိင္ငံေရးပါတီ၊ က်ေနာ္အပါအ၀င္ က်န္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးပါတီ အားလံုး လုပ္ေနတဲ့ကိစၥမွာ ေရြးေကာက္ပြဲ အတြက္ အားေကာင္းေမာင္းသန္ နဲ႔ ျဖတ္သန္းရတဲ့ အေျခအေန က်ေနာ္ မေတြ႔ပါဘူး။”

ဒီႏွစ္အတြင္း က်င္းပမယ္ဆိုတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲေတြဟာ အခုခ်ိန္ထိ ဘယ္ေန႔လုပ္မယ္ ဆိုတာကို ျမန္မာစစ္အစိုးရက မေၾကညာေသးပါဘူး။ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ အေနနဲ႔လဲ ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္ခင္မွာ အခု အေျခအေနထက္ ပိုၿပီးလြတ္လပ္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ရဖို႔လဲ သိပ္ၿပီးေတာ့ မေမွ်ာ္လင့္ထားၾကဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

ေရြးေကာက္ပြဲၿပီး လႊတ္ေတာ္ေခၚဖုိ႔ ဥပေဒမရွိ

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအရ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္မယ္ဆုိရင္ လႊတ္ေတာ္ေခၚလုိ႔ရမွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ျပည္ေထာင္စု ဒီမုိကေရစီပါတီက ဆုိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ပဲ ဒီပါတီက ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္တုိ႔ရဲ႕ လုပ္ပုိင္ခြင့္ေတြကုိ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ထုတ္ျပန္ဖုိ႔ ျမန္မာစစ္ေခါင္းေဆာင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးဆီကုိ အိတ္ဖြင့္ေပးစာတေစာင္ ေပးခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို ဆက္သြယ္စုံစမ္းထားတဲ့ ဗြီအုိေအ ထုိင္းအေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကုိေက်ာ္ထင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ျပည္ေထာင္စု ဒီမုိကေရစီပါတီက ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ရဲ႕ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြဟာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မရွိတာေၾကာင့္ ဒါကုိ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ထုတ္ျပန္ေပးဖုိ႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ တနလၤာေန႔မွာ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မႉးႀကီးသန္းေရႊဆီ လိပ္မူၿပီး အိတ္ဖြင့္ေပးစာ ေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီစာမွာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံ အာဏာတည္တဲ့ေန႔ မတုိင္မီ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ အပါအ၀င္ လႊတ္ေတာ္အဆင့္ဆင့္ရဲ႕ ပထမအႀကိမ္ အစည္းအေ၀း ေခၚယူႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ နအဖအေနနဲ႔ ဘယ္လုိ ေဆာင္ရြက္မယ္ဆုိတာ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ထုတ္ျပန္ဖုိ႔ လုိတယ္လုိ႔ တုိက္တြန္းထားပါတယ္။

ျပည္ေထာင္စု ဒီမုိကေရစီပါတီ ဥကၠ႒ ဦးၿဖိဳးမင္းသိမ္းက ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္မယ္ဆုိရင္ လႊတ္ေတာ္ေခၚဖုိ႔ ခက္မယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

“အဓိက အခ်က္ကေတာ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္မယ္ဆုိ လႊတ္ေတာ္ေခၚလုိ႔ မရဘူး။ မရတဲ့ အေၾကာင္းရင္းက ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံမွာ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကို အာဏာတည္မယ့္ရက္ကုိ ပထမအႀကိမ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူတဲ့ အခ်ိန္က်မွ အာဏာတည္မွာ၊ ေခၚဖုိ႔အတြက္ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒနဲ႔ အညီ ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ လုပ္ထုံးလုပ္နည္းေတြ ပါတယ္၊ က်ေနာ္တုိ႔စာမွာ ေဖာ္ျပထားတယ္။ ဒါေတြကုိ လုပ္ဖုိ႔ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံက အတည္ျပဳၿပီးမွ ျဖစ္မွာ။ Referendum လုပ္ၿပီးတဲ့အခ်ိန္မွာ အာဏာမတည္ဘဲ ပထမအႀကိမ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ေခၚမွ အာဏာတည္ရမယ္ ဆုိတဲ့အတြက္ ေျပာင္းျပန္ျဖစ္သြားတယ္။

“ဘယ္လုိျဖစ္သြားလဲဆုိေတာ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူေရးအတြက္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔အညီ ေဆာင္ရြက္ရမယ့္ ကိစၥေတြက ေဆာင္ရြက္လို႔ မရဘူး ျဖစ္ေနတယ္၊ ဘာလုိ႔ဆုိေတာ့ အာဏာမတည္ေသးလုိ႔။ အမ်ဳိးသား ညီလာခံက ခ်မွတ္လုိက္တဲ့မူမွာ အဲဒီအတုိင္း ပါတယ္၊ Referendum လုပ္ၿပီးရင္ အာဏာတည္ေစရမယ္လို႔ ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဖြဲ႕စည္းပုံကုိ ၂၀၀၈ မွာ အတည္ျပဳထားရင္ ၂၀၁၀ အထိ လက္ရွိ စစ္အစုိးရက ဖြဲ႕စည္းပုံေအာက္ကုိ ေရာက္မွာ၊ အဲဒီ ဖြဲ႕စည္းပုံေအာက္ ေရာက္မွာစုိးလုိ႔ သူက ေနာက္ကုိ ေရႊ႕လုိက္တာ။”

၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံမွာေတာ့ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကုိ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ က်င္းပၿပီး ရက္ ၉၀ အတြင္း ေခၚယူရမွာျဖစ္ၿပီး ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚယူတဲ့ေန႔မွာပဲ ဖြဲ႕စည္းပုံအာဏာ တည္တယ္လုိ႔ ပါရွိပါတယ္။

NLD ဥပေဒ အေထာက္အကူျပဳ အဖြဲ႕၀င္ ေရွ႕ေန ဦးေအာင္သိန္းကလည္း ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံမွာ လႊတ္ေတာ္အဆင့္ဆင့္ ေခၚယူေရး အခ်ိန္ကာလကုိ တိတိက်က် မေဖာ္ျပထားဘူးလုိ႔ ဆုိပါတယ္။

“အဲဒါကေတာ့ မွန္တယ္ဗ်၊ သူက လႊတ္ေတာ္ေပၚၿပီးတဲ့ ေနာက္မွာက နအဖက ေနၿပီးေတာ့ သူ အာဏာလႊဲေပးမယ္ေပါ့။ အာဏာလႊဲေပးမယ္ဆုိတာ ပထမအႀကိမ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚၿပီးတဲ့ ေနာက္ပုိင္းမွာ အာဏာလႊဲေပးမယ္ဆုိတာ ဘယ္ကာလလဲဆုိေတာ့ ပထမအႀကိမ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ကလည္း ဘယ္လုိ အခ်ိန္အခါမ်ဳိးက်မွ လုပ္မလဲဆုိတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြေတာ့ ရွိတာေပါ့ဗ်ာ။ ဒါက တဘက္က ျမႇဳပ္ထားတဲ့ အကြက္တကြက္ ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။

“ရက္ေပါင္း ၉၀ အတြင္း ေခၚေပးမယ္ဆုိတာ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီး ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ေခၚမယ္ဆုိတာ ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးတာနဲ႔ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ တန္းေခၚလုိ႔ မရႏုိင္ေသးဘူးခင္ဗ်။ ဒါေတြက သူတုိ႔ ကုိယ္စားလွယ္ စိစစ္တာတုိ႔၊ ဘာတုိ႔၊ ညာတုိ႔ ရွိဦးမွာေပါ့။ အဲဒီကိစၥေတြ ၿပီးမွသာလွ်င္ သူတုိ႔ဘက္က အဆုံးအျဖတ္ေပးမယ့္ ဟာတခု ျဖစ္ေပၚလိမ့္မယ္ ထင္ပါတယ္။”

အခုလုိ တိတိက်က် မေဖာ္ျပတဲ့အတြက္ ၉၀ ခု ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္လုိ ျဖစ္လာႏုိင္တယ္လုိ႔ ဦးၿဖိဳးမင္းသိမ္းက ဆက္ေျပာပါတယ္။

“ဘာထိခုိက္နစ္နာမလဲဆုိရင္ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲၿပီးရင္ လႊတ္ေတာ္ေခၚယူလုိ႔ မရဘူးဆုိရင္ ဒီေရြးေကာက္ပြဲ၀င္တာ ဘာအဓိပၸာယ္မွ မရွိႏုိင္ဘူးေလ။ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံရဲ႕ ေဖာ္ျပထားခ်က္အရ၊ ေရြးေကာက္ပြဲ ဥပေဒရဲ႕ ေဖာ္ျပထားခ်က္ေတြ အရဆုိရင္ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ အၿပီးမွာ လႊတ္ေတာ္ေခၚယူဖုိ႔အတြက္ ခုိင္မာတဲ့ ဥပေဒတရပ္ မရွိဘူး။

“၉၀ ခုႏွစ္တုန္းကလည္း အဲဒီလုိ ျပႆနာမ်ဳိး ေပၚခဲ့ဖူးတယ္။ ၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီး လႊတ္ေတာ္ေခၚယူေရး အစီအစဥ္ေတြ မပါလာတဲ့အတြက္ အခု ႏွစ္ ၂၀ လုံးလုံး လႊတ္ေတာ္မေခၚႏုိင္ခဲ့ဘူး။ အခုတႀကိမ္မွာလည္း ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီးမွာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံနဲ႔အညီ လႊတ္ေတာ္ေခၚလုိ႔ မရဘူးဆုိရင္ ဒီတႀကိမ္မွာလည္း ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္လုိ႔ အေျဖမွန္ေတြ မထြက္လာမွာကုိ က်ေနာ္တုိ႔က စုိးရိမ္တယ္။”

ဒီအေျခအေနအေပၚ အျခား ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြနဲ႔လည္း ေဆြးေႏြးသြားမယ္လုိ႔ ျပည္ေထာင္စု ဒီမုိကေရစီပါတီက ဆုိပါတယ္။

ေနျပည္ေတာ္ႂကြက္မွာ ပလိပ္ေရာဂါေတြ႕

ေနျပည္ေတာ္မွာ ပုလိပ္ေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆံုးေနတဲ့ ႂကြက္ေသေတြကို ေတြ႕ရွိခဲ့တဲ့အတြက္ အစိုးရက သက္ဆိုင္ရာ ဌာနေတြကို သတိထားဖို႔ ၫႊန္ၾကားခ်က္ ထုတ္ျပန္ထားတယ္လို႔ ႐ုိက္တာသတင္းဌာနက ေဖာ္ျပေရးသားပါတယ္။ ပုလိပ္ေရာဂါနဲ႔ အလွမ္းေ၀းခဲ့ၿပီ ျဖစ္တဲ့ ျမန္မာျပည္သူတြ အေနနဲ႔ ဒီကိစၥကို သတိထားၿပီး ေစာင့္ၾကည္ဖို႔ လိုတယ္လို႔လည္း ေနျပည္ေတာ္၀န္းက်င္က က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ၀န္ထမ္းေတြကလည္း ေျပာပါတယ္။ ဒီအေျခအေန အျပည့္အစံုကို မသင္းသီရိက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္သတၱပတ္ အတြင္းမွာပဲ ရန္ကုန္-ေနျပည္ေတာ္ ကားလမ္းမေပၚက မွတ္တိုင္အမွတ္ ၄၅ ၀န္းက်င္ေလာက္မွာ ႂကြက္အုပ္ႀကီးေတြ ျဖတ္သန္းသြားလာခဲ့တဲ့ သတင္းေတြ ထြက္လာခဲ့သလို ပဲခူးတိုင္း၊ ရန္ကုန္-ေနျပည္ေတာ္ ၈ လမ္းသြား အျမန္လမ္းမေပၚက ဒိုက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ပိုင္ ဘာနီေက်းရြာ၊ ေက်ာက္တလံုးနဲ႔ မရမ္းေခ်ာင္းေက်းရြာ အနီးမွာ ႂကြက္ေတြ အမ်ားအျပား ျဖတ္သန္း၀င္ေရာက္ခဲ့တဲ့ သတင္းေတြကို ျပည္တြင္းထုတ္ သတင္းဂ်ာနယ္ေတြမွာ ေရးသားၾကပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ပိုင္း ႂကြက္ေရာဂါ ကာကြယ္ေရး ႏိႈးေဆာ္ခ်က္ေတြလည္း အစိုးရပိုင္ သတင္းစာေတြမွာ ေဖာ္ျပလာၾကပါတယ္။

တခါ စစ္အစိုးရ ႐ုံးစိုက္ရာ ေနျပည္ေတာ္က ၀န္ႀကီးဌာန ႐ံုးတခုမွာ ပလိပ္ေရာဂါ ကူးစက္ေနတဲ့ ႂကြက္ေသ ၆ ေကာင္ေလာက္ ေတြ႕ရွိတဲ့အေၾကာင္း အမည္မေဖာ္လိုသူ ၀န္ထမ္းတေယာက္ရဲ႕ ေျပာဆိုခ်က္ကို ႐ုိက္တာသတင္းက ေဖာ္ျပပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေနျပည္ေတာ္ က်န္းမာေရး ၀န္ႀကီးဌာနက ပုလိပ္ေရာဂါ ကာကြယ္ေရး သတိေပးခ်က္ေတြ ထုတ္ျပန္ထားတယ္လို႔လည္း ႐ုိက္တာက ဆိုပါတယ္။ အခုလို ႂကြက္အမ်ားအျပား ေတြ႕ရတာဟာ ႂကြက္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ပလိပ္ေရာဂါေတြကို ဒီအခ်ိန္မွာ အထူး သတိထားသင့္တယ္လို႔ ေနျပည္ေတာ္အနီး ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕က က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ဆရာ၀န္တဦးက ဆိုပါတယ္။

“မျဖစ္ဘူးလို႔ေတာ့ ေျပာလို႔မရဘူး။ ႂကြက္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ပလိပ္ေရာဂါတုိ႔ ဘာတုိ႔ ျဖစ္ႏုိင္တာပဲေလ။ ႂကြက္နဲ႔ပတ္သက္တာ မ်ားလာရင္ေတာ့ ျဖစ္မယ္ဆုိရင္ ျဖစ္ႏုိင္တာေပါ့။ မျဖစ္ႏုိင္ဘူးလို႔ေတာ့ ေျပာလုိ႔မရဘူး။ ဘယ္ေလာက္ အတုိင္းအတာအထိ ျဖစ္လာမယ္ဆုိတာေတာ့ က်ေနာ္ တခါမွ ဒီလို ႂကြက္ေတြ အလုံးအရင္းနဲ႔ မႀကဳံဘူးေတာ့ ေသခ်ာေတာ့ မသိဘူး။”

အထူးသျဖင့္ ဒီအခ်ိန္မွာ ေဒသခံလူထုနဲ႔ က်န္းမာေရးဌာနေတြၾကား အခ်ိတ္အဆက္မိမိ ႂကြက္ေရာဂါ အႏၲရာယ္ကို သတိထား ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔လည္း သူက တိုက္တြန္းပါတယ္။

“ႂကြက္ေတြ ေသတာတုိ႔၊ က်တာတို႔ ရွိရင္ ေစာေစာစီးစီး နီးရာဌာနေတြကုိ အသိေပးရမွာေပါ့။ တကုိယ္ေရ သန္႔ရွင္းတာတုိ႔၊ ႂကြက္က ကူးစက္ႏုိင္တဲ့ ပလိပ္ေရာဂါတုိ႔ ဘာတုိ႔ ရွိေနတဲ့အခါၾကေတာ့ ျပည္သူလူထု အေနနဲ႔ကေတာ့ ေစာင့္ၾကည့္ေနရမွာေပါ့။ က်န္းမာေရးဌာနကလည္း သူတုိ႔ အၿမဲတမ္း သတိေပးပါတယ္။ သတိေပးတဲ့အတုိင္း လုိက္နာဖုိ႔ပါပဲ။

“အဓိကကေတာ့ ကိုယ့္အနီးအနားမွာ ႂကြက္က်တယ္၊ ေသတယ္ဆုိရင္ အနည္းနဲ႔ အမ်ားေတာ့ တဦးနဲ႔တဦး က်န္းမာေရးဆုိင္ရာ ဌာနေတြကို အသိေပးမယ္၊ ကာကြယ္ဖို႔တို႔၊ ေရာဂါမျပန္႔ပြားေအာင္တို႔ ဒါေတြလုပ္ဖို႔ေတာ့ ရွိမွာေပါ့။ ပလိပ္ကလည္း မျဖစ္တာ ၾကာၿပီဆုိေတာ့ လူေတြကလည္း အဲဒါနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ နည္းနည္း အလွမ္းေ၀းမွာေပါ့။ အဲဒါေတြကို ျပန္ၿပီးေတာ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့လူေတြက တဆင့္တဆင့္ ပိုၿပီးေတာ့ နားလည္လာေအာင္လုိ႔ ျဖန္႔ေ၀ေပးဖုိ႔ပါပဲ။”

ပ်ဥ္းမနားၿမိဳ႕ခံ ဆရာ၀န္တဦး ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အလယ္ပိုင္းက ႂကြက္ေတြဟာ ပဲခူးတိုင္းအတြင္းကို အုပ္နဲ႔ခ်ီ ေရႊ႕ေျပာင္းၿပီး ၀ါးေတာေတြထဲ ၀င္သြားၾကတယ္လို႔လည္း သတင္းေတြမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ညဘက္အခ်ိန္ အုပ္စုနဲ႔ လမ္းမေတြေပၚ ျဖတ္ေျပးၾကတဲ့ ႂကြက္ေတြကို ကားေတြက ေရွာင္တိမ္းမရ နင္းႀကိတ္ခဲ့ရတဲ့အထိ မ်ားျပားသလို ေဒသခံေတြကေတာ့ စပါးနဲ႔ သီးႏွံစိုက္ခင္းေတြ ပ်က္စီးမယ့္အေရးလည္း ေတြးပူေနၾကပါတယ္။ အခုလို ႂကြက္ေတြ အစုလိုက္ အၿပဳံလိုက္ ေရႊ႕ေျပာင္းလာတာ ဒါ ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္ ေတြ႕ရတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာသလို ႂကြက္ေတြက ၀မ္းဗိုက္ျဖဴ ႂကြက္အမ်ဳိးအစားမ်ား ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ျပည္တြင္းထုတ္ သတင္းေတြမွာ ေဖာ္ျပ ေရးသားထားၾကပါတယ္။

သမဂၢေနရာ သမိုင္း၀င္ျပတိုက္ ထားဖို႔ ေက်ာင္းသားေဟာင္းေတြ အဆိုျပဳ

လြန္ခဲ့တဲ့ ၄၈ ႏွစ္က မုိင္းခြဲဖ်က္ဆီးတာ ခံခဲ့ရတဲ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢ အေဆာက္အဦး ေျမေနရာမွာ လြတ္လပ္တဲ့ တခ်ိန္က်ရင္ သမုိင္း၀င္ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ပုံစံအတုိင္း ျပန္လည္တည္ေဆာက္ၿပီး သမုိင္း၀င္ ေနရာတခုအျဖစ္ ထားရွိသြားဖို႔ ၆၀ ျပည့္လြန္၊ ၇၀ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြ တုိင္ပင္ ဆုံးျဖတ္ထားၾကပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ ဒီလုိ ဆုံးျဖတ္ခဲ့တယ္၊ ဘယ္လုိ ေက်ာင္းသားသမဂၢ အေဆာက္အဦးကို ျပန္လည္တည္ေဆာက္မယ္ ဆုိတာေတြကုိ ကုိသားၫြန္႔ဦးက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၿပီး တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ေက်ာင္းသားသမဂၢကို ၆၂ အာဏာသိမ္း စစ္ေခါင္းေဆာင္ေတြက မုိင္းခြဲဖ်က္ဆီးခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္ေၾကာင့္ ၆၂ ခုႏွစ္ အာဏာသိမ္း စစ္တပ္ဟာ စစ္အာဏာရွင္ေတြ ျဖစ္တယ္ဆုိတဲ့ သ႐ုပ္သကန္ ပိုၿပီးေတာ့ ေပၚလြင္သြားေစခဲ့တယ္လို႔ သမုိင္းေလ့လာသူေတြက ေထာက္ျပခဲ့ၾကပါတယ္။ ေက်ာင္းေဆာင္စည္းမ်ဥ္းဆုိင္ရာ တင္းက်ပ္မႈေတြကုိ အၾကမ္းမဖက္ဘဲ ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း ဆႏၵျပခဲ့တဲ့ ေက်ာင္းသားေတြကုိ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္၊ ဇူလုိင္လ ၇ ရက္ေန႔မွာ စစ္အစိုးရက သူပုန္ေတြ၊ ဆူပူေရးသမားေတြ တံဆိပ္ကပ္ၿပီး အင္အားသုံး ဖိႏွိပ္ခဲ့သလုိပဲ ဇူလုိင္ ၈ ရက္ မနက္အေစာပုိင္းမွာေတာ့ သမုိင္း၀င္ ေက်ာင္းသားသမဂၢ အေဆာက္အဦးကိုလည္း မုိင္းခြဲ ဖ်က္ဆီးလုိက္ပါတယ္။

အဲဒီကစၿပီး စစ္အစိုးရ အဆက္ဆက္ဟာ ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈေတြနဲ႔ ဆက္တုိက္ပဲ ထိပ္တုိက္ ေတြ႕ခဲ့ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း အခု ေက်ာင္းသားသမဂၢ အေဆာက္အဦး ဖ်က္ဆီးခံရတဲ့ ေနရာဟာ ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈသက္သက္ မဟုတ္ဘဲ အမ်ဳိးသား လြတ္လပ္ေရးနဲ႔ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ဆန္႔က်င္ေရး သမုိင္းေၾကာင္းရဲ႕ ျပယုဂ္ေနရာ ျဖစ္တယ္လို႔ ၇၀ ခုႏွစ္ကာလ ေက်ာင္းသားေဟာင္း၊ ျမန္မာ့သမုိင္းဆုိင္ရာ ေလ့လာသူ ဦးေအာင္ေစာဦးက ေျပာပါတယ္။

“ေက်ာင္းသားသမဂၢနဲ႔ ဒီကိစၥေတြက ဗမာျပည္ရဲ႕ နယ္ခ်ဲ႕ဆန္႔က်င္ေရးနဲ႔ လြတ္လပ္ေရး ထိန္းသိမ္းေရးအတြက္ တုိက္ပြဲနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ေနရာ ျဖစ္တယ္။ ျပည္တြင္းစစ္ ရပ္စဲေရးနဲ႔ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရး တုိက္ပြဲနဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့ေနရာ ျဖစ္တယ္။ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ဆန္႔က်င္ေရး၊ ဒီမုိကေရစီနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး တုိက္ပြဲေတြကို ဆင္ႏႊဲေနတဲ့ေနရာ ျဖစ္တယ္။ သူတုိ႔အေနနဲ႔ကေတာ့ ဒါကုိ လက္စတုံးပုိ႔တယ္။ ေက်ာင္းသားသမဂၢ၊ ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈ၊ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြကို အၿပီးတုိင္ ေခ်မႈန္းမယ္ဆုိတဲ့ သေဘာနဲ႔ လက္စတုံး ေဖ်ာက္ဖ်က္ပစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ကေတာ့ ျမင္ပါတယ္။”

ေက်ာင္းသားသမဂၢက အဲဒီကာလကတည္းက ဆုိရင္ တကယ္တမ္း တရား၀င္ ပုံစံမ်ဳိးနဲ႔ ေနာက္ပုိင္းမွာ ရပ္တည္လုိ႔ မရေတာ့တဲ့ အေနအထား ျဖစ္ေနေတာ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢ အေဆာက္အဦး ျပန္ေဆာက္ေပးမယ္ ဆုိၿပီးေတာ့ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္တုန္းကေတာ့ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္က ေျပာဖူးပါတယ္။ အဲေတာ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ျပန္ေပၚေပါက္လာေရး အလားအလာ၊ အေျခအေနနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဦးေအာင္ေစာဦးအျမင္ ေျပာျပေပးပါ။

“ဒီအေပၚမွာ က်ေနာ္တုိ႔ ၆၀ ျပည့္လြန္၊ ၇၀ ျပည့္လြန္ ေက်ာင္းသားေတြ ေဆြးေႏြးခဲ့ဖူးတာ ရွိပါတယ္။ ဒီေနရာက စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ဆန္႔က်င္ေရး တုိက္ပြဲအတြက္ အထင္ကရ ေနရာႀကီး ျဖစ္ခဲ့တဲ့အတြက္ တခ်ိန္မွာ က်ေနာ္တုိ႔က မူလ သမဂၢ အေဆာက္အဦးရဲ႕ Blue Print အတုိင္းပဲ ျပန္လည္တည္ေဆာက္ဖုိ႔ သေဘာထား ရွိတယ္။ ၿပီးရင္ အဲဒီေနရာကို နယ္ခ်ဲ႕ဆန္႔က်င္ေရး၊ ဖက္ဆစ္ေတာ္လွန္ေရးနဲ႔ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ဆန္႔က်င္ေရး တုိက္ပြဲအတြက္ ေက်ာင္းသားတုိ႔ရဲ႕ လႈပ္ရွားခဲ့တဲ့ သမုိင္းဆုိင္ရာ၊ သမိုင္း၀င္ေနရာ၊ သမုိင္းျပတုိက္အျဖစ္နဲ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ထားရွိဖို႔ သေဘာထားရွိတယ္။

“ဒီေနရာမွာ အေရးအႀကီးဆုံး တခ်က္က ျပန္လည္တည္ေဆာက္မယ့္ အဲဒီ သမဂၢ အေဆာက္အဦး ေနရာမွာ တျခား ဘယ္လို အေဆာက္အဦးမ်ဳိးကိုမွ တည္ေဆာက္ခြင့္ မျပဳဖို႔ က်ေနာ္တုိ႔ တားဆီးသြားဖုိ႔ သေဘာထားေတြ ရွိသလုိ သမဂၢ အေဆာက္အဦး တည္ေဆာက္တဲ့ ေနရာမွာ ဘယ္စစ္အာဏာရွင္ တေကာင္တၿမီးရဲ႕ လက္နဲ႔မွ အုတ္ျမစ္ခ်ခြင့္ မျပဳႏုိင္ဘူးဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ စဥ္းစားခဲ့ၾကပါတယ္။”

အဲဒါဆုိရင္ ေနာက္ပုိင္း ေက်ာင္းသားေတြအတြက္ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္မယ္ ဆုိရင္ေရာ။

“အဲဒီအခါက်ရင္ ေနာင္ ေပၚေပါက္လာမယ့္ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ေခါင္းေဆာင္ေတြက သူတို႔စိတ္ႀကိဳက္၊ သူတို႔ႀကိဳက္တဲ့ ေနရာမွာ သူတုိ႔အတြက္ သင့္ေတာ္မယ့္ သမဂၢ အေဆာက္အဦးမ်ဳိးကုိ သူတုိ႔ တည္ေဆာက္သြားဖုိ႔ အႀကံျပဳခ်င္ပါတယ္။”

အခုက 7 July နဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ေပါ့၊ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ျပန္လည္တည္ရွိခြင့္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အခုေနာက္ပုိင္း အေျခအေနက စစ္အစိုးရကေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲ လုပ္ေပးမယ္၊ ဒီမုိကေရစီ လမ္းေၾကာင္းကို ခင္းေပးမယ္၊ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြလည္း တစံုတရာ ဖြဲ႕စည္းခြင့္ေတြလည္း ေပးေနပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေနာက္ပုိင္း အလားအလာမွာ ေက်ာင္းသားသမဂၢ တရား၀င္ ရပ္တည္လာႏုိင္မယ့္ အလားအလာေရာ ဘယ္လုိျမင္လဲခင္ဗ်။

“ေလာေလာဆယ္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အဲဒီလို မျမင္ေသးပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ တုိက္ပြဲေတြ ဆက္တုိက္ရဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခု သူတုိ႔ လုပ္ေပးေနတယ္ဆုိတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲတို႔၊ ဘာတုိ႔ဆုိတာ အလကား အေပၚယံ ဟန္ျပေတြပဲ ျဖစ္တယ္။ ဘာတခုမွ အႏွစ္သာရရွိရွိ ေျပာင္းလဲမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္မို႔ က်ေနာ္တို႔က တုိက္ပြဲနဲ႔ပဲ ဆက္ၿပီး သြားရမွာပဲလုိ႔ ျမင္ပါတယ္။”

ေက်ာင္းသားသမဂၢ ျပန္လည္ရပ္တည္ခြင့္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ ဒီမုိကေရစီေရး လႈပ္ရွားမႈကာလ အတြင္းကေတာ့ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္က ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေပးမယ္ဆုိၿပီး ကမ္းလွမ္းခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ေက်ာင္းသားအဖြဲ႕အစည္းေတြက တညီတည္းလုိလုိ အဲဒီအဆုိကုိ ျပက္ရယ္ျပဳခဲ့ၾကပါတယ္၊ လက္မခံဘဲ ျငင္းပယ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

အခုေနာက္ပုိင္းမွာေတာ့ စစ္အစိုးရက ေက်ာင္းသားသမဂၢ တည္ရွိခြင့္ ကိစၥကုိ စကားမစပ္သလိုဘဲ သမဂၢ လႈပ္ရွားသူေတြကိုလည္း ပုဒ္မအမ်ဳိးမ်ဳိးနဲ႔ ဖမ္းဆီး အေရးယူခဲ့ပါတယ္။ စစ္အစိုးရ အဆက္ဆက္ အေနနဲ႔ ေက်ာင္းသားသမဂၢ တည္ရွိမႈကို လက္မခံေပမဲ့ အရင္ ဖ်က္ဆီးခံခဲ့ရတဲ့ ေက်ာင္းသားသမဂၢ ေျမေနရာမွာေတာ့ ဘာအေဆာက္အဦးမွ ေဆာက္လုပ္ျခင္း မရွိေသးဘဲ ဒီအတုိင္း ေျမကြက္လပ္၊ ေနရာလပ္ ထားရိွခဲ့ပါတယ္။

သႀကၤန္ဗံုးခြဲမႈနဲ႔ ဖမ္းဆီးခံရသူအေပၚ လူသတ္မႈ စြဲခ်က္တင္

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ သႀကၤန္ကာလတြင္းက ဗံုးေပါက္ကဲြမူနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ စြပ္စြဲၿပီး ဖမ္းဆီးခံထားရတဲ့ အင္ဂ်င္နီယာ ကိုၿဖိဳးေ၀ေအာင္ကို မၾကာေသးခင္ ရက္ပိုင္းကပဲ ဗံုးေဖာက္ခဲြမႈ၊ လူသတ္မႈ အပါအ၀င္ ပုဒ္မ ၄ ခုနဲ႕ တရားစဲြဆိုလိုက္ၿပီလုိ႔ သူ႔ရဲ႕ ေရွ႕ေနျဖစ္သူက ေျပာပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ ထုိင္းအေျခစိုက္ ဗီြအိုေအ သတင္းေထာက္ မေအးေအးမာက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

စစ္ဘက္က ပုဂိၢဳလ္ေတြ အပါအ၀င္ လူ ၁၀ ဦး ေသဆံုးၿပီး ၁၆၀ ေက်ာ္ ဒဏ္ရာရရိွခဲ့တဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ သႀကၤန္ကာလက ဗံုးေပါက္ကဲြမူနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အင္ဂ်င္နီယာ ကိုၿဖိဳးေ၀ေအာင္ကို ၿပီးခဲ့တဲ့ ၃၀ ရက္ေန႔က ေရွ႕ေနမပါဘဲ ေထာင္တြင္းတရား႐ံုးမွာပဲ တရားစဲြခဲ့ေၾကာင္း သူ႕ရဲ႕ေရွ႕ေန ဦးေက်ာ္ဟိုးက အခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“မတရားအသင္း အက္ဥပေဒပုဒ္မ ၁၇(၁)၊ ေနာက္တခုက လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရး ျပ႒ာန္းခ်က္ အက္ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၃(၁)၊ ေနာက္ ေဖာက္ခြဲပုဒ္မ ၃၆၊ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ ဥပေဒပုဒ္မ ၃၀၂၊ ၃၀၄၊ ၃၂၆၊ ႀကိဳတင္ႀကံစည္ၿပီး လူသတ္တာေပါ့။ ဗုံးခြဲၿပီး လူသတ္တာေပါ့ဗ်ာ။ ၃၀၄ ကေတာ့ လူေသမႈေပါ့။ ၃၂၆ က ဒဏ္ရာရတဲ့လူေတြေပါ့။ အျပင္းအထန္ နာက်င္ေစမႈေပါ့။”

ေရွ႕ေနအေနနဲ႔ တရားစဲြဆိုခ်ိန္ကို သိလုိက္ျခင္း မရွိသလို အမႈတဲြေတြကို ျပန္လည္ကူးယူခြင့္ မေပးတာေၾကာင့္ အမႈကို ေရွ႕ဆက္ၿပီး ေခ်ပသြားႏုိင္ဖို႔ ျပင္ဆင္မႈေတြ မရခဲ့ဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

“ဘာမွ ႀကိဳတင္ ျပင္ဆင္မႈ မရဘူးေပါ့။ ႀကိဳတင္ ျပင္ဆင္မႈ မရေတာ့ အဲဒီ ၁၄ ရက္ေန႔က်မွပဲ တရားသူႀကီးကို ေျပာၿပီးေတာ့ အမႈတြဲ ကူးရမွာေပါ့။ အခုက ၿဖိဳးေ၀ေအာင္ ေျပာျပခ်က္အရ ပုဒ္မေတြပဲ သိတယ္။ အမႈအေျခအေနကေတာ့ ၁၇(၁) တုိ႔၊ ၁၃(၁) တုိ႔က ဘယ္တုန္းက ျဖစ္တဲ့ ကိစၥမွန္းလည္း မသိဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔သိတာက သူ႔ကုိ ဗုံးခြဲမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စြဲတာလို႔ပဲ သိတာကုိး။ ဗုံးခြဲမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သူ႕ကုိ ဖမ္းတယ္၊ ဆီးတယ္၊ စစ္ေဆးတယ္၊ ဒါပဲသိတယ္။ ၁၇(၁) တုိ႔၊ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္တဲ့ ကိစၥေတြက ဘယ္တုန္းကျဖစ္လို႔ ဘာေၾကာင့္စြဲလဲဆုိတာ အမႈတြဲၾကည့္ၿပီးမွ ေျပာလို႔ရမယ္။

“စြဲထားတယ္ဆုိတာလည္း က်ေနာ္က အေျခအေန မသိလုိက္ဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ကုိလည္း အေၾကာင္းမၾကားဘူး။ မၾကားေတာ့ ပထမ႐ုံးခ်ိန္းက က်ေနာ္တုိ႔ မသြားလုိက္ရဘူး။ ေထာင္ထဲမွာ ႐ုံးခ်ိန္း ခ်ိန္းေသးတာကိုး။ မသြားလုိက္ရေတာ့ ဒီ႐ုံးခ်ိန္းၿပီးေတာ့ က်ေနာ္ ၿဖဳိးေ၀ေအာင္ကုိ သြားေတြ႕တဲ့အခါက်ေတာ့ ဒီလုိပဲ အမႈကို စြဲတင္လုိက္တယ္တဲ့။ ေျမာက္ပုိင္းခ႐ုိင္ တရား႐ုံးကို ၄ မႈနဲ႔ စြဲတင္တယ္လို႔ ေျပာတယ္။ ေျပာေတာ့ ေနာက္ရက္မွာ က်ေနာ္ အမႈတြဲ သြားကူးတယ္။ သြားကူးေပမဲ့ အမႈတြဲကို ကူးခြင့္မေပးဘူး၊ တရားသူႀကီးက။”

အခုလို တရားဥပေဒေၾကာင္းအရ နစ္နာမႈေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ ဒီအမႈက ေနာက္ထပ္ ႏိုင္ဖို႔ အခြင့္အလမ္းေတြေရာ ရိွႏိုင္ပါ့မလားလို႔ ေမးတဲ့အခါမွာေတာ့ ဗံုးေပါက္ကဲြမႈနဲ႔ ဖမ္းဆီးခဲ့တာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ဗံုးေပါက္မႈမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈ မရိွတာကို သက္ေသ ခိုင္ခိုင္လံုလံု ရိွတယ္ဆုိတဲ့အေၾကာင္း ေရွ႕ေနက ေျပာပါတယ္။

“ျဖစ္တဲ့အခ်ိန္မွာ ဗုံးေပါက္ကဲြတဲ့ ေနရာကို သူ မေရာက္ဘူး။ သူက သူ႔အလုပ္ခြင္ထဲမွာပဲ ရွိတာကုိး။ သူ႔အလုပ္ခြင္မွာ ရွိတဲ့သူေတြကုိ သူက သက္ေသ ေခၚျပမွာေပါ့ေလ။ တရားလုိဘက္က ေနၿပီးေတာ့ သူ ဗုံးခြဲတဲ့ကိစၥမွာ ပါတယ္ဆုိတာ အေထာက္အထား ခုိင္ခုိင္လုံလုံ ျပႏုိင္မွ သူ႕ဘက္ကေန ထုေခ်ရမွာေပါ့။”

ရန္ကုန္သႀကၤန္ကာလအတြင္း ေပါက္ကဲြမႈ ျဖစ္ၿပီးေနာက္ သကၤာမကင္းသူမ်ားကို ဖမ္းဆီးမႈေတြ ဆက္လုပ္ေနေပမဲ့လည္း ျပန္လည္လႊတ္ေပးတာမ်ဳိး မဟုတ္ဘဲ အမႈ တခုမဟုတ္ တခုနဲ႔ အေရးယူေနတာ၊ တရားစဲြေနတာကို အာဏာပိုင္ေတြဘက္က ျပဳလုပ္ေနပါတယ္။ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းတဲ့ ကာလမွာလည္း အတင္းအက်ပ္ ၀န္ခံခုိင္းမႈေတြ လုပ္တဲ့အတြက္ တရားလိုေတြရဲ႕ တင္ျပခ်က္ေတြကို သက္ေသေတြနဲ႔ ျပန္လည္ေခ်ပသြားဖို႔အတြက္ လုပ္ေဆာင္သြားမယ္လို႔ စြပ္စဲြခံရသူေတြရဲ႕ မိသားစုေတြက ဆိုပါတယ္။

ပဲခူးဘက္မွာ စပါးပ်ဳိးခင္းေတြကို ႂကြက္ေတြ ဖ်က္ဆီး

လြန္ခဲ့တဲ့ သီတင္းပတ္က ဒုိက္ဦးၿမိဳ႕နယ္အတြင္း ျဖတ္သန္းသြားတဲ့့ ႂကြက္အုပ္ေတြဟာ အခုအခါမွာ ပဲခူးတိုင္း ဘုရားႀကီးၿမိဳ႕အနီးထိ ပ်ံ႕ႏွံ႔ေရာက္ရိွလာၿပီး စပါးပ်ဳိးခင္းေတြကို စားေသာက္ ဖ်က္ဆီးတာေတြ ရိွေနတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။ ဒီႂကြက္အုပ္ေတြဟာ ပဲခူး႐ိုးမဘက္က ဆင္းလာတာ ျဖစ္တယ္လိို႔ ေဒသခံ အမ်ားစုက ယူဆၿပီး ဒီလုိျဖစ္တာဟာ ေတာင္ေပၚေဒသမွာ ကြ်န္းနဲ႔ ရာဘာပင္ေတြ စိုက္ဖို႔ အႀကီးအက်ယ္ ေတာရွင္းတာေၾကာင့္ ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ သံုးသပ္တာေတြလည္း ရိွေနပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ထုိင္းအေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ကိုမိုးေဇာ္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

အခုလုိ ႂကြက္ေတြ အုပ္စုလုိက္ ေျပာင္းေရႊ႕ေနၾကတာကေတာ့ ညအခ်ိန္ေတြမွာ ျဖစ္ေလ့ရိွၿပီး ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး အျမန္လမ္းမႀကီးေပၚ ျဖတ္သန္းတဲ့အခါ ကားႀကိတ္မိလို႔ ေသတာေတြလည္း အမ်ားအျပား ရိွေနပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ အပတ္ေတြက ေသာင္းခ်ီတဲ့ ႂကြက္ေတြဟာ ဒုိက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ မရမ္းေခ်ာင္းေက်းရြာ အုပ္စုဘက္ကို ျဖတ္သန္းသြားခဲ့ရာက အခုအခါ ပဲခူးၿမိဳ႕နယ္ ဘုရားႀကီးၿမိဳ႕အနီးထိ ပ်ံ႕ႏွံ႔လာေနတယ္လုိ႔ ေဒသခံတေယာက္က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“ႂကြက္ေတြက ဒီ ပဲခူးျမစ္ ေခ်ာင္းႀကီးကို ျဖတ္ၿပီးေတာ့ ကူးလာၾကတယ္။ အေကာင္ေရကေတာ့ သူတုိ႔မွန္းတာ ၆၀၀,၀၀၀ နဲ႔ ၁,၀၀၀,၀၀၀ အၾကား မွန္းတယ္။ အဲဒီေကာင္ေတြက ၿပီးခဲ့တဲ့ ၁၅ ရက္၊ ရက္ ၂၀ ေလာက္က ဒီ ရန္ကုန္၊ မႏၲေလး အျမန္လမ္းေပါ့ေနာ္ အသစ္ေပါ့၊ ကြန္ကရစ္လမ္းႀကီးကို ျဖတ္ၿပီးေတာ့ အခု ဒီဘက္ကို ေရာက္လာတာေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ဘုရားႀကီးနဲ႔ဆုိရင္ အရင္တုန္းက ၁၄-၅မိုင္ေလာက္ေ၀းတဲ့ ေဘာနီတုိ႔ ဘာတုိ႔ကို ျဖတ္လာတာက အခု တမိုင္ေလာက္ အနီးနားထိ ေရာက္လာၿပီေပါ့။ ပဲသီးကုန္းတုိ႔၊ သေျပ႐ိုးတုိ႔၊ ၀ကၤေဘာ္တုိ႔ အဲဒီေက်းရြာေတြ ေရာက္လာၿပီခင္ဗ်။”

ကားလမ္းမေတြေပၚ ျဖတ္သန္းတဲ့အခါ ႂကြက္ေတြ မ်ားျပားလြန္းတာေၾကာင့္ တခ်ဳိ႕ကားေတြက ျဖတ္မသြားရဲဘဲ ရပ္ဆုိင္း ေစာင့္ၾကည့္ေနရတာ ရိွသလို တခ်ဳိ႕ကားေတြက ႂကြက္ေတြကို ျဖတ္ႀကိတ္သြားပါတယ္။ အဲဒီႂကြက္ေသ သြားေရာက္ေကာက္ယူတဲ့ သူေတြဟာ ဂံုနီအိတ္နဲ႔ ၃-၄လံုးေလာက္ ရၾကတယ္လုိ႔လည္း ေျပာပါတယ္။ ေဒသခံေတြကေတာ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ပတ္ေလာက္ကတည္းက ေန႔စဥ္လုိ ျဖတ္သြားတဲ့ ႂကြက္ေတြဟာ မရိွဘူးဆိုရင္ ၅၀၀,၀၀၀ နဲ႔ ၁,၀၀၀,၀၀၀ ၾကားထိ ရိွႏုိင္မယ္လို႔ ခန္႔မွန္းပါတယ္။

အခုအခါ ႂကြက္ေတြ ေရာက္လာတာေၾကာင့္ ဘုရားႀကီးၿမိဳ႕အနီးက လယ္ေတြ ပ်က္ဆီးကုန္တယ္လို႔ အဲဒီေဒသခံက ဆက္ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ ဒီမွာ စပါးက်ဲခင္းေတြ ရိွတာေပါ့။ ဒီစပါးက်ဲခင္းေတြကို ႂကြက္ေတြက ၀င္ေရာက္ ဖ်က္ဆီးတာေပါ့။ အကုန္လံုး စားသြားတာေပါ့။ စပါးက်ဲခင္းေတြဆုိ စပါးတေစ့မွ မက်န္ဘူး စားသြားတယ္ခင္ဗ်။ အခုဆုိရင္ ဘုရားေလး ေက်းရြာနားက ရထားလမ္းေဘးက က်ဲခင္းေတြဆုိ ကုန္သေလာက္ ျဖစ္သြားပါၿပီ။”

ေဒသခံေတြက ႂကြက္ေတြကို ႐ိုက္ႏွက္သတ္ျဖတ္တာ၊ အဆိပ္ေကၽြး သတ္တာေတြ ရိွေပမဲ့ ႏွိမ္နင္းလုိ႔ မႏုိင္ေအာင္ ျဖစ္ေနၿပီး အခုအခါ ဒုိက္ဦးနဲ႔ ပဲခူးၾကားက ေက်းရြာေတြမွာ ပ်ံ႕ႏွံ႔ ေရာက္ရိွေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ေက်ာက္တံခါး၊ ျဖဴး စတဲ့ ၿမိဳ႕ဘက္ေတြမွာလည္း ပဲခူး႐ိုးမဘက္ကေန ကားလမ္းကို ျဖတ္ၿပီး ႂကြက္ေတြ ေျပာင္းေရႊ႕တာ ရိွေနတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။ ဒီလို ႂကြက္ေတြ ေျပာင္းေရႊ႕တာဟာ ပဲခူး႐ိုးမနဲ႔နီးတဲ့ ေဒသေတြမွာ အျဖစ္မ်ားၿပီး ေညာင္ေလးပင္ဘက္မွာေတာ့ ႂကြက္ေတြ ေရာက္လာတာ မရိွဘူးလို႔ ေညာင္ေလးပင္ ေဒသခံတေယာက္က ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္သတိထားမိတာက ပဲခူး႐ိုးမနဲ႔ နီးတဲ့ ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ ျဖစ္တာဗ်။ ပဲခူးဆုိရင္လည္း အင္းတေကာ္ဘက္က ပဲခူး႐ိုးမရဲ႕ ေတာင္ဘက္ အဖ်ားေပါ့ေနာ္။ ဒိုက္ဦးဆိုရင္လည္း ဒုိက္ဦးၿမိဳ႕နယ္ရဲ႕ အေနာက္ဘက္အစြန္ ရြာေလးေတြက ပဲခူး႐ိုးမနဲ႔ ကပ္ေနတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ၿမိဳ႕နယ္က် ပဲခူး႐ိုးမနဲ႔ သြားမကပ္ဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ေျမာက္ဘက္က်တဲ့ ေက်ာက္တံခါးၿမိဳ႕နယ္က် ပဲခူး႐ိုးမနဲ႔ သြားကပ္တယ္။ အဲဒီႂကြက္ေတြက ဆင္းလာတယ္လို႔ပဲ ေျပာရမယ္။ ေတာင္ေပၚက ဆင္းလာတာဗ်။ က်ေနာ္တုိ႔ ေညာင္ေလးပင္ ၿမိဳ႕နယ္ထဲမွာေတာ့ အဲဒါမ်ဳိး မေတြ႕ရဘူးဗ်။”

ဒိုက္ဦးၿမိဳ႕နယ္က စိုက္ပ်ဳိးေရးဌာန အရာရိွကေတာ့ ဒီလို ႂကြက္ေတြ အစုလိုက္ အၿပံဳလုိက္ ေျပာင္းေရႊ႕တဲ့သတင္းကို ၾကားသိရတယ္လို႔ ေျပာဆုိၿပီး သူတို႔အဖဲြ႕ေတြ ကြင္းဆင္းစစ္ေဆးေနတာ ၄-၅ ရက္ရိွေပမဲ့ ႂကြက္ေတြကို အမ်ားအျပား မေတြ႕ရဘူးလို႔ ဆုိပါတယ္။ အခုအခါ ျမန္မာ့စိုက္ပ်ဳိးေရးဌာန ႐ံုးခ်ဳပ္အျပင္ တုိင္းနဲ႔ ၿမိဳ႕နယ္႐ံုးေတြကပါ ပူးေပါင္း စစ္ေဆးတာေတြ ျပဳလုပ္ေနၿပီး ႂကြက္ႏွိမ္နင္းေရး လုပ္ငန္းအတြက္လည္း ျပင္ဆင္ထားတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

အခုလို ႂကြက္ေတြ အစုလိုက္ ေျပာင္းေရႊ႕တာကေတာ့ ပဲခူး႐ိုးမ ေတာင္ေပၚမွာ ကြ်န္းနဲ႔ ရာဘာစိုက္ခင္းေတြ အမ်ားအျပား စိုက္ပ်ဳိးဖို႔အတြက္ ေတာရွင္းေနတာေၾကာင့္ ႂကြက္ေတြ ေနစရာ၊ စားစရာ ခက္ခဲၿပီး အခုလို ေျပာင္းေရႊ႕တာ ျဖစ္ႏုိင္တယ္လို႔ စိုက္ပ်ဳိးေရးဌာနက အရာရိွက သံုးသပ္ပါတယ္။

၂၀၀၆ ခုႏွစ္ အတြင္းကေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း ေဒသဘက္မွာ ၀ါးသုဥ္းတာေၾကာင့္ ႂကြက္ေတြ အမ်ားအျပား လာေရာက္ၿပီး ေဒသခံ ျပည္သူေတြ အငတ္ေဘးနဲ႔ ရင္ဆုိင္ခဲ့ရဖူးသလို လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္ စပါးရိပ္သိမ္းခ်ိန္မွာ နာဂစ္ဒဏ္ခံခဲ့ရတဲ့ ျမစ္၀ကြ်န္းေပၚ ေဒသဘက္မွာလည္း ႂကြက္အုပ္ေတြ က်တာေၾကာင့္ စပါးေတြ ပ်က္စီးခဲ့ရပါတယ္။

ဒီမုိကေရစီ ညီလာခံမွာ ၀န္ႀကီး ကလင္တန္ ျမန္မာကုိ ေ၀ဖန္

လူသားခ်င္း စာနာကူညီေနတဲ့ လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕အစည္းေတြနဲ႔ အဲဒီ လူသားစိတ္ဓာတ္ေတြကို ဖိႏိွပ္ ခ်ဳိးႏွိမ္ထားတဲ့အထဲမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း ပါ၀င္တယ္လို႔ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဟီလာရင္ ကလင္တန္ (Hillary Clinton) က ေ၀ဖန္လိုက္ပါတယ္။ လူသားခ်င္း စာနာကူညီေရး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေနတဲ့ လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕အစည္းဟာ ဒီမိုကေရစီ လူ႕အဖဲြ႕အစည္းရဲ႕ ေဒါက္တိုင္တခု ျဖစ္တယ္လို႔ မစ္စ္ ကလင္တန္က ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို ကိုသားၫြန္႕ဦးက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ဒီမိုကေရစီ ဖံြ႕ၿဖိဳးတိုးတက္တဲ့ လူ႕အဖဲြ႕အစည္း တရပ္အတြက္ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ ေစ်းကြက္လြတ္လပ္မႈ အေရးပါသလို လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕အစည္းေတြရဲ႕ အေရးပါမႈကို ေမ့လို႔မရဘူးလို႔ ပိုလန္ႏိုင္ငံမွာ လုပ္တဲ့ ႏိုင္ငံတကာ ဒီမိုကေရစီဖုိရမ္မွာ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကလင္တန္က ေျပာခဲ့တာပါ။ ကမၻာ့ ဒီမိုကေရစီ အသိုင္းအ၀ိုင္း Community of Democracies ဆိုတဲ့ ပိုလန္အေျခစိုက္ ႏိုင္ငံတကာ ဒီမိုကေရစီေရးဆိုင္ရာ အဖြဲ႕အစည္းက ဦးေဆာင္က်င္းပတဲ့ ေဆြးေႏြးပဲြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္မွာေတာ့ လူထုအေျချပဳ လူ႕အဖဲြ႕အစည္းေတြ အေရးကို အဓိက ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အပါအ၀င္ ဒီမိုကေရစီနဲ႔ လူ႕အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြ ရိွေနတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕အစည္းေတြအေပၚ သက္ေရာက္မႈ ရိွေနတဲ့ အေႏွာင့္အတားေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကလင္တန္ကေတာ့ ကမၻာ့ေနရာ အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ လူသားခ်င္း စာနာကူညီမႈ လုပ္ငန္းေတြကို လုပ္ကိုင္ေနၾကသူေတြဟာ ၿခိမ္းေျခာက္ခံရတာ၊ ဖမ္းဆီးခံရတာ၊ တခ်ဳိ႕ေနရာေတြမွာ အသတ္ခံရတာေတြေတာင္ ရိွတယ္လို႔ ေျပာသြားပါတယ္။

“တခ်ဳိ႕ဟာ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ အေျပာင္းအလဲလုပ္ဖို႔ ႀကိဳးစားသူေတြ မဟုတ္ပါဘူး။ အမ်ားစုဟာ ျပည္သူလူထု လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ကူညီဖို႔ သက္သက္ပါပဲ။ ဥပမာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ နာဂစ္ ဆိုင္ကလံုးမုန္တိုင္း ကယ္ဆယ္ေရး လုပ္ငန္းေတြမွာ ပါ၀င္လုပ္ကိုင္တဲ့ ျမန္မာ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြ ဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ခံရတာမ်ဳိးပါ။ တခ်ဳိ႕ကေတာ့ အစိုးရကိုယ္တိုင္က တိုက္ဖ်က္ရမယ္ ေျပာေနတဲ့ အဂတိ လိုက္စားမႈေတြလို ျပႆနာေတြကို ေဖာ္ထုတ္ျပ႐ံုပါပဲ။”

အခု ဒီေဆြးေႏြးပဲြႀကီး တခုလံုးကို ျမန္မာႏိုင္ငံက လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕ေတြက တာ၀န္ရိွသူအခ်ဳိ႕ တက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ Burma Campaign UK က ဇိုရာဖန္းလည္း ပါ၀င္ တက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

“High Level Democracy Meeting တဲ့၊ ဒီမုိကေရစီကုိ တုိးခ်ဲ႕ႏုိင္ဖို႔အတြက္ လိုအပ္တဲ့ အရာေတြေပါ့၊ Civil Society လည္း လုိအပ္တယ္၊ New Technology လည္း လုိအပ္တယ္၊ The Respect of Human Rights ေတြလည္း လုိအပ္တယ္၊ အမ်ဳိးမ်ဳိးေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္ သူတုိ႔ အကုန္လုံး ေဆြးေႏြးၾကတယ္။”

အခု ေဆြးေႏြးပဲြအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံကိစၥကိုလည္း ေျပာဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္က ၀ါေဆာၿမိဳ႕မွာ လုပ္တဲ့ အလားတူ ႏိုင္ငံတကာ အစည္းအေ၀းကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က မိန္႕ခြန္းသ၀ဏ္လႊာ ပို႔ႏိုင္ေပမဲ့ အခုတႀကိမ္မွာေတာ့ ၁၀ ႏွစ္တာ ေက်ာ္သြားတယ္၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လည္း အထိန္းသိမ္းခံရၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံ အေျခအေနလည္း ဘာမွ မထူးျခားေသးတာကို ပိုလန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးက ေထာက္ျပခဲ့တယ္လို႔ ဇိုရာဖန္းက ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အစိုးရက မၾကာခင္ ေရြးေကာက္ပဲြ က်င္းပေပးမယ္ ဆိုတာေၾကာင့္ တစံုတရာ အေျပာင္းအလဲ ရိွလာမလားလို႔ ေဆြးေႏြးပဲြအတြင္း ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ၾကသူေတြကိုလည္း ေတြ႕ရတယ္လို႔ ဇိုရာဖန္းက ေျပာျပပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူ႕ဘက္ကေတာ့ ဒါကို သေဘာမတူပါဘူး။

“လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကလည္း အၿမဲတမ္း ရွိေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လည္း ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္ထဲမွာပဲ ရွိေနေသးတယ္။ ၿပီးေတာ့ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ၂,၀၀၀ ေက်ာ္လည္း သူတုိ႔ အခုထက္ထိ မလႊတ္ေသးပါဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ က်မအျမင္မွာေတာ့ ျမန္မာျပည္ အေျခအေန ေျပာင္းလဲေနတယ္ဆုိတာ မဟုတ္ေသးဘူး။”

အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကလင္တန္လည္း ဒီမိုကေရစီစနစ္ရဲ႕ အေျခခံ ေဒါက္တိုင္ေတြကို အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ေစ်းကြက္နဲ႔ လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕အစည္းေတြကို စံႏႈန္းထား ေျပာခဲ့ေပမဲ့ ေရြးေကာက္ပဲြတရပ္ ရိွ႐ံုနဲ႔ ဒီမိုကေရစီစနစ္လို႔ မဆိုႏိုင္ဘူးလို႔ အခု ဒီေဆြးေႏြးပဲြမွာပဲ ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“တခ်ဳိ႕တိုင္းျပည္ေတြဟာ ေရြးေကာက္ပဲြ လုပ္ေပးတာကို အေၾကာင္းျပၿပီး ဒီမိုကေရစီ ရိွေနၿပီဆိုတဲ့ ပံုစံမ်ဳိး လုပ္ေနၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီမိုကေရစီဆိုတာ ေရြးေကာက္ပဲြထက္ ပိုပါတယ္။ အစိုးရေတြ၊ ႏိုင္ငံသားေတြ အေနနဲ႔ ဒီမိုကေရစီရဲ႕ အေျခခံ သေဘာတရားေတြနဲ႔ နိစၥဓူ၀ ရွင္သန္ေနထိုင္ႏိုင္ၿပီး အစိုးရ အုပ္ခ်ဳပ္မႈရဲ႕ တာ၀န္၀တၱရားေတြကိုလည္း လက္ခံဖို႔ လိုပါတယ္။ ျပည္သူေတြ ေၾကာက္ရံြ႕ေစတာမ်ဳိးဟာ ဒီမိုကေရစီ မဟုတ္ပါဘူး။”

ဒီေဆြးေႏြးပဲြကို ဇူလိုင္ ၂ ရက္ေန႔ကေန ၄ ရက္ေန႔အထိ ပိုလန္မွာ က်င္းပခဲ့တာပါ။ ဒီမိုကေရစီ ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ အျခား ဒီမိုကေရစီ ေပၚထြန္းစ ႏိုင္ငံေတြက ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးေတြနဲ႕ အဆင့္ျမင့္ အာဏာပိုင္ေတြ တက္ေရာက္ၿပီး သီးျခားေဆြးေႏြးမႈေတြ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီ စနစ္တရပ္အတြက္ လူထုအေျချပဳ အဖဲြ႕အစည္းေတြ အားေကာင္းလာေရး ကိစၥကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသလို ဒီအတြက္ ဒီမိုကေရစီ ဖံြ႕ၿဖိဳးၿပီး ႏိုင္ငံေတြက ကူညီႏိုင္မယ့္ အေျခအေနေတြကိုလည္း ၀ိုင္း၀န္း စဥ္းစားခဲ့ၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု အေနနဲ႔ကေတာ့ ဒီအတြက္ တဦးတည္း ေဆာင္ရြက္မွာ မဟုတ္ဘဲ အျခား ကုလသမဂၢ အသင္းအဖဲြ႕ေတြ၊ ေဒသတြင္းဆိုင္ရာ အစိုးရ အဖဲြ႕အစည္းေတြနဲ႔ အျခား စိတ္တူကိုယ္တူ ႏိုင္ငံေတြနဲ႔ လက္တဲြ ေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကလင္တန္က ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အက်ပ္အတည္း ႀကံဳေနတဲ့ အစိုးရမဟုတ္တဲ့ အဖဲြ႕အစည္းေတြကို ကူညီႏိုင္ဖို႔ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု အေနနဲ႔ ေဒၚလာ ၂,၀၀၀,၀၀၀ မတည္ၿပီး ရန္ပံုေငြတရပ္ ထားေၾကာင္းလည္း ဒီေဆြးေႏြးပဲြမွာပဲ မစ္စ္ ကလင္တန္က ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။

ဓာတ္ေငြ႔ေရာင္းရေငြ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းမွာ အသံုးျပဳ

ျမန္မာအစုိးရဟာ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ကရတဲ့ အခြန္ဘ႑ာေငြေတြကုိ လွ်ဳိ႕၀ွက္ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းအတြက္ အသံုးျပဳေနတယ္လုိ႔ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္၀န္းက်င္ေရးရာ အဖြဲ႔တခုက ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ဒီဘ႑ာေငြေတြကို သုံးစြဲတဲ့ေနရာမွာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈ မရွိတာေၾကာင့္ တုိင္းျပည္နစ္နာရတယ္လုိ႔ ျပည္ပအေျခစုိက္ Earth Rights International (ERI) အဖြဲ႔က ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို ဗြီအိုေအ ထုိင္းအေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကုိေက်ာ္ထင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ျမန္မာစစ္အစုိးရဟာ ၁၉၉၈ ကေန ၂၀၀၉ ခုႏွစ္အထိ တုိတယ္ (Total)၊ ခ်က္ဗရြန္ (Chevron) နဲ႔ PTTEP ကုမၸဏီေတြဆီကေန ေဒၚလာသန္း ၅,၀၀၀ နီးပါး ရခဲ့တယ္လုိ႔ ဒီကေန႔ ထုတ္ျပန္တဲ့ ERI ရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ပါရွိပါတယ္။

ရဲတံခြန္ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ေတြ ေရာင္းလုိ႔ရတဲ့ ဒီေငြအားလုံးနီးပါးကုိ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းနဲ႔ စစ္အင္အား တုိးခ်ဲ႕ရာမွာ အသုံးျပဳခဲ့တယ္လုိ႔ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ERI ရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံ စီမံကိန္းဒါ႐ုိက္တာ ကုိႏုိင္ထူးက ျမန္မာအစုိးရဟာ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ ေရာင္းရေငြေတြကုိ ႏ်ဴကလီးယား စီမံကိန္းအတြက္ သုံးေနတယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။

“ဒီ ႏ်ဴကလီးယား အစီအစဥ္ေတြ လုပ္ႏုိင္ဖုိ႔က အျပင္ကေငြရမွ လုပ္ႏုိင္မယ္ထင္တယ္။ အျပင္ကေငြကုိ ျပန္ၾကည့္လုိက္ရင္ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ တြက္ခ်က္ထားတဲ့ စာရင္းဇယားအရ ႏုိင္ငံရဲ႕၀င္ေငြ ထက္၀က္နီးပါးက ဒီ ဂက္စ္ေရာင္းရတဲ့ေငြေလ၊ ၿပီးေတာ့ DVB တုိ႔ ထုတ္ေဖာ္ထားတဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ အရေပါ့ေနာ္၊ က်ေနာ္တုိ႔ လက္ေတြ႔ရေနတဲ့ အခ်က္အရ ဒီေငြေတြက ျပည္သူေတြအတြက္ သြားတာမဟုတ္ဘဲ ဒီစီမံကိန္းအတြက္ သြားေနတာ။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆုိေတာ့ နာဂစ္လုိ အေျခအေနမ်ဳိး၊ ခ်င္းျပည္နယ္မွာျဖစ္ခဲ့တဲ့ အစာငတ္မြတ္ ေခါင္းပါးမႈ အခ်ိန္ေတြမွာ အစုိးရက ပုိက္ဆံေထာက္ပံ့တာ မရွိခဲ့ဘူး။ မရွိတဲ့အခ်ိန္မွာ ႏ်ဴကလီးယားလုပ္ဖုိ႔၊ ဂူေတြေဆာက္ဖုိ႔ ပုိက္ဆံေတြ အမ်ားႀကီး ထြက္လာတယ္။ ဒီပုိ္က္ဆံေတြ ဘယ္ကထြက္လာတယ္ဆုိတာ ျပန္လုိက္ၾကည့္တဲ့အခါမွာ သူတုိ႔ရဲ႕၀င္ေငြက ဒါပဲရွိတယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔ရပါတယ္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံတဲ့ ကုမၸဏီေတြ လုိက္နာသင့္တဲ့ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြကုိ တုိတယ္၊ ခ်က္ဗရြန္နဲ႔ PTTEP တုိ႔က အေလးအနက္ထား စဥ္းစားဖုိ႔လည္း ERI က တုိက္တြန္းထားပါတယ္။

တုိတယ္နဲ႔ ခ်က္ဗရြန္တုိ႔ဟာ ႏုိင္ငံအမ်ားအျပားမွာ ေရနံနဲ႔ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔က႑ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြ ရွိပါတယ္။ အဲဒီ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြမွာ အခြန္ဘ႑ာ ခြဲေ၀သုံးစြဲမႈအတြက္ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈကုိ ဦးစားေပး ေဆာင္ရြက္ေလ့ ရွိေပမဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာေတာ့ ဒီလုိလုပ္ေဆာင္မႈ မရွိပါဘူး။ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိဖုိ႔ တုိက္တြန္းေျပာဆုိရင္လည္း ဒီကုမၸဏီေတြက ျငင္းပယ္တယ္လုိ႔ ကုိႏုိင္ထူးက ေျပာပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ အရင္တေခါက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ စက္တင္ဘာလကထုတ္တဲ့ ရီပုိ႔အေပၚမွာ တုိတယ္လ္က ေျပာခဲ့တယ္၊ သူတုိ႔က ထုတ္ေဖာ္လုိ႔မရဘူး၊ ထုတ္ေဖာ္ခဲ့မယ္ဆုိရင္ နအဖက လက္ခံမွာ မဟုတ္ဘူး၊ တဆက္တည္းမွာလည္း ခ်က္ဗရြန္ေျပာတာက လုံး၀ ထုတ္ေဖာ္လုိ႔ မရဘူးတဲ့။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တုိ႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ ယူႏုိကယ္ကုိ တရားစြဲတုန္းက ရထားတဲ့ အေထာက္အထား (ကန္ထ႐ုိက္စာခ်ဳပ္) မွာက်ေတာ့ ထုတ္ေဖာ္ေျပာျပလို႔ မရဘူးဆုိတာ မရွိဘူး၊ ထုတ္ေဖာ္လို႔ ရတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္က ဒီကုမၸဏီဟာ သူတုိ႔သြားလုပ္တဲ့ေနရာမွာ Transparency ရွိဖုိ႔ေပါ့ေနာ္၊ မရွိဘူးဆုိရင္ သူတုိ႔ ဘာေတြလုပ္လဲဆုိတာ လူေတြက မသိဘူး၊ ဒုတိယတခ်က္ကလည္း ဒီ Transparency က ဗမာျပည္အတြက္ ေရးႀကီးေနတဲ့ အခ်ိန္ကာလလည္း ျဖစ္ပါတယ္။”

ျမန္မာစစ္အစုိးရဟာ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ကရတဲ့ ေဒၚလာသန္း ၅,၀၀၀ နီးပါးကုိ စင္ကာပူက OCBC နဲ႔ DBS ဘဏ္ေတြမွာ အပ္ႏွံထားတယ္လုိ႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္မွာ ERI က စြပ္စြဲခဲ့ၿပီး OCBC နဲ႔ DBS ဘဏ္ေတြကေတာ့ ျငင္းဆုိခဲ့ပါတယ္။

အခြန္ဘ႑ာ ခြဲေ၀သုံးစြဲမႈနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေနတဲ့ ေရႊ သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ လႈပ္ရွားမႈအဖြဲ႔က ကုိ၀င္းေအာင္က ျမန္မာစစ္အစိုးရဟာ ျပင္သစ္ဘဏ္တခုမွာလည္း အလားတူ ေငြအပ္ႏွံထားတယ္လုိ႔ ဒီကေန႔ ျပင္သစ္ႏုိင္ငံမွာ ျပဳလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ေျပာဆုိသြားပါတယ္။

“ေနာက္ပုိင္း က်ေနာ္တုိ႔ ထပ္သိရတာကေတာ့ ျပင္သစ္ဘဏ္တခုျဖစ္တဲ့ BMP ဆုိတဲ့ ဘဏ္မွာလည္း နအဖစစ္အုပ္စုနဲ႔ ျပင္သစ္ တုိတယ္လ္ကုမၸဏီတုိ႔ရဲ႕ ေငြေတြကလည္း ထဲထဲ၀င္၀င္ ဆက္စပ္လုပ္ေနတာ ေတြ႔ရတယ္။ အဲဒီဘဏ္မွာ ၂၀၀၃ ပတ္၀န္းက်င္ေလာက္ကေန တႏွစ္ခ်င္း ေပးတဲ့ေငြက ၄၅ သန္း၊ ၄၆ သန္းေလာက္ အနည္းဆုံး က်ေနာ္တုိ႔ ေတြ႕ရတာေပါ့ေနာ္။ ဒီေနာက္ပုိင္း ၂၀၀၉- ၁၀ ဆုိရင္ အဲဒီထက္ အဆပုိၿပီးေတာ့ အပ္ႏွံထားတယ္လုိ႔ ခန္႔မွန္းလုိ႔ရတယ္။”

တုိတယ္လ္၊ ခ်က္ဗရြန္နဲ႔ PTTEP ကုမၸဏီေတြဟာ ေဒၚလာသန္း ၉,၀၀၀ ေက်ာ္ဖုိး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံခဲ့ၿပီး စုစုေပါင္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈရဲ႕ ၁၀% ေက်ာ္ကုိပဲ ျပည္တြင္း သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔ သုံးစြဲဖုိ႔အတြက္ အသုံးျပဳခဲ့တယ္လုိ႔ သိရပါတယ္။

ျမန္မာစစ္အစုိးရဟာ ေရႊသဘာ၀ဓာတ္ေငြ႔သုိက္က ထြက္တဲ့ ဓာတ္ေငြ႔ကုိ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံသုိ႔ စတင္ေရာင္းခ်မွာျဖစ္ၿပီး တႏွစ္ကုိ ေဒၚလာသန္း ၁,၂၀၀ ေက်ာ္ႏႈန္းနဲ႔ အႏွစ္ ၂၀ ေက်ာ္ ေရာင္းခ်မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ခေမာက္ကိစၥ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ထံ NLD တိုင္ၾကား

ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ဖုိ႔ ျပင္ဆင္ေနတဲ့ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီ အင္အားစု (NDF) ပါတီက ခေမာက္ပုံတံဆိပ္ကုိ ပါတီ အမွတ္တံဆိပ္အျဖစ္ အသုံးျပဳခြင့္ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္ထံမွာ တင္ျပထားတာကုိ NLD အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္က တရား၀င္ ကန္႔ကြက္လုိက္ပါတယ္။ NLD နဲ႔ ခေမာက္ကို ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တြဲၿပီး သိလာၾကတာျဖစ္လုိ႔ ျပည္သူေတြ ထင္ေယာင္ထင္မွား ျဖစ္ႏုိင္တဲ့အတြက္ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္မွာ တရား၀င္ စာတင္လုိက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ NDF ပါတီကေတာ့ ခေမာက္တံဆိပ္ဟာ ျပည္သူအမ်ားကုိ ကုိယ္စားျပဳတဲ့အတြက္ ခေမာက္တံဆိပ္ကို အသုံးျပဳတာလုိ႔ ေျပာပါတယ္။ အခုလို ခေမာက္ပုံတံဆိပ္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အျငင္းပြားေနတဲ့ ေနာက္ဆုံး အေျခအေနကို မသင္းသီရိက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

NLD အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္က ဦးေဆာင္အဖြဲ႕၀င္ေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ ေဒၚေမ၀င္းျမင့္နဲ႔ ေဒၚခင္ေဌးႂကြယ္တုိ႔ ႏွစ္ေယာက္ဟာ NLD ပါတီရဲ႕ကုိယ္စား ကန္႔ကြက္စာကုိ ဒီေန႔ ေနျပည္ေတာ္က ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္႐ုံးမွာ တင္သြင္းခဲ့တယ္လို႔ NLD ပါတီရဲ႕ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ ဦးဉာဏ္၀င္းက ေျပာပါတယ္။

“ဒီေန႔မနက္ သူတုိ႔ဆီက ဖုန္းရတာကေတာ့ ဒီေန႔မနက္ပုိင္းမွာ ဦးစီးအရာရွိက ကန္႔ကြက္ခ်က္ တင္တာကုိ လက္ခံ ရယူထားပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ အခု ကန္႔ကြက္ခ်က္ တင္တဲ့ေနရာမွာ ဒီခေမာက္က NLD ရဲ႕ မူပိုင္လုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ မေျပာပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ ေျပာတာက NLD နဲ႔ ခေမာက္ဟာ ခြဲျခားလို႔ မရေလာက္ေအာင္ကို ရွိခဲ့တယ္။ ဒီလို အေထာက္အထားေတြကို က်ေနာ္တို႔ တင္ပါတယ္။

“ေနာက္ ဒီခေမာက္နဲ႔ NLD ရဲ႕ခေမာက္နဲ႔ ဆင္တူယုိးမွားလုပ္တာဟာ ဥပေဒအရ အတုျပဳလုပ္မႈ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ကန္႔ကြက္တာလုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ အဲဒီလို ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ေျပာခ်င္တာကေတာ့ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္နဲ႔ ဆင္တူ႐ုိးမွား၊ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ေယာင္ေယာင္ သေဘာမ်ဳိးေတြေတာ့ မလုပ္သင့္ဘူးလို႔လည္း ထင္ပါတယ္။ ဒီလုိ ျပည္သူလူထုကို ထင္ေယာင္ထင္မွား ျဖစ္ေစမယ့္ ဟာမ်ဳိးကုိ ေရွာင္က်ဥ္သင့္တယ္လို႔လည္း ထင္ပါတယ္။”

အခု NLD ပါတီက ကန္႔ကြက္သလိုမ်ဳိး တျခား ၿမိဳ႕နယ္ အဖြဲ႕၀င္ေတြကလည္း သူတို႔သေဘာနဲ႔ သူတုိ႔ လက္မွတ္ေရးထုိး ေကာက္ခံၿပီး ကန္႔ကြက္လႊာပို႔ဖုိ႔ စီစဥ္ေနၾကတာ ရွိတယ္လုိ႔လည္း ဦးဉာဏ္၀င္းက ေျပာပါတယ္။ ဒီေန႔ဆုိရင္ မေကြးတုိင္း အတြင္းက စုေပါင္း လက္မွတ္ေရးထုိးထားတဲ့ ကန္႔ကြက္လႊာကို ေကာ္မရွင္႐ုံးမွာ တင္သြင္းခဲ့တာ ရွိတယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။

“မေကြးတုိင္းက ကိုေနမ်ဳိးေက်ာ္ကလည္း မေကြးတုိင္းထဲက လက္မွတ္ေတြ ရယူၿပီးေတာ့ ကန္႔ကြက္စာကို သူကုိယ္တုိင္ လာတင္ပါတယ္လုိ႔ အဲဒီလို သိရပါတယ္။”

NLD ပါတီ ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္ အဖဲြ႕၀င္ ဦးဉာဏ္၀င္း ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အခုလုိ NLD ပါတီက ကန္႔ကြက္ေပမဲ့ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီ အင္အားစု (NDF) ပါတီကေတာ့ NLD ပါတီနဲ႔ ထင္ေယာင္ထင္မွား ျဖစ္ေစတယ္၊ တုပမႈေတြ ျဖစ္ေနတယ္ဆိုတဲ့ ေျပာဆုိခ်က္ေတြ အေပၚမွာ ျငင္းဆုိပါတယ္။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ ၀င္ၾကမယ့္ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြရဲ႕ အမွတ္တံဆိပ္ေတြ ၾကားမွာ ခေမာက္ပုံတံဆိပ္ မပါေသးသလို ခေမာက္တံဆိပ္ဟာ တျခားတံဆိပ္ေတြထက္စာရင္ ထင္သာျမင္သာ ရွိတာမို႔ အခုလို ေရြးခ်ယ္တာ ျဖစ္တယ္လို႔ NDF ပါတီရဲ႕ တာ၀န္ရွိသူ ဦးခင္ေမာင္ေဆြက ေျပာပါတယ္။

“NLD ပုိင္တဲ့ ခေမာက္ဆုိရင္ အန္ကယ္တုိ႔ကုိယ္တုိင္ NLD အေဟာင္းေတြပဲေလ။ အန္ကယ္တုိ႔မွာေရာ သုံးခြင့္ မရွိဘူးလား။ အန္ကယ္တို႔ကေတာ့ ခေမာက္ဆုိတာဟာ တျခား တင္ၿပီးသား ပါတီေတြရဲ႕ မွတ္ပုံတင္ တံဆိပ္ေတြနဲ႔ လုံး၀ ကြဲျပားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ခေမာက္ဟာ ထင္သာျမင္သာရွိတယ္၊ ေရြးေကာက္ပြဲ ကာလၾကရင္ ျပည္သူေတြဟာ ခေမာက္နဲ႔ အျခားအျခားေသာ တံဆိပ္ေတြနဲ႔ ယွဥ္ရင္ ခေမာက္က တသီးတသန္႔ ျဖစ္ေနတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ျပည္သူေတြ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း သိႏုိင္ေအာင္၊ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံ လူမ်ားစုႀကီးကို ကုိယ္စားျပဳတဲ့ ခေမာက္မုိ႔လို႔ အန္ကယ္တို႔ ခေမာက္ကို ေရြးျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ NLD ကုိ တုပျခင္း မဟုတ္သလုိ NLD ကို အရိပ္ခုိျခင္းလည္း မဟုတ္ပါဘူး။ NLD အရွိန္အ၀ါကုိ ဆြဲငင္ သုံးစြဲျခင္းလည္း မဟုတ္ဘူးဆုိတာ NDF အဖြဲ႕၀င္ေတြ အားလုံးက သေဘာေပါက္ပါတယ္။”

NDF ပါတီ တာ၀န္ရွိသူ ဦးခင္ေမာင္ေဆြ ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ဥပေဒအရ ကန္႔ကြက္လႊာကို ၇ ရက္အတြင္း တင္သြင္းရမွာမုိ႔ ရန္ကုန္တုိင္း အပါအ၀င္ ပဲခူးတုိင္း အေနာက္ဘက္ျခမ္းက ၿမိဳ႕နယ္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကလည္း အခ်ိန္မီ ကန္႔ကြက္စာ တင္သြင္းဖုိ႔ စီစဥ္ေနတယ္လို႔ ဇီးကုန္းၿမိဳ႕က NLD အဖြဲ႕၀င္ ေဒၚခင္၀ုိင္းက ေျပာပါတယ္။

“သာယာ၀တီ၊ လက္ပံတန္း၊ ႀကိဳ႕ပင္ေကာက္၊ ဇီးကုန္း၊ နတ္တလင္း၊ ျပည္ဘက္ျခမ္းကလည္း ပါမွာပါ၊ ဒါ ပဲခူးတုိင္း အေနာက္ျခမ္းကေပါ့၊ ၂ ခ႐ိုင္က သာယာ၀တီခ႐ုိင္ကေပါ့။ မဲေပးထားတဲ့ ျပည္သူလူထုကလည္း ဒါကို လက္မခံၾကဘူး။ ျပည္သူေတြၾကားမွာ ေျပာေနၾကတာေပါ့။ ဒါေၾကာင့္ အခ်ိန္က မရလို႔ အန္တီတုိ႔က အျမန္ဆုံး ပို႔ခ်င္တာပါ။”

ဒါ့အျပင္ NLD ပါတီ၀င္ မဟုတ္ေပမဲ့ ခေမာက္နဲ႔စု အမွတ္တံဆိပ္က ခြဲမရေအာင္ အမ်ားရင္ထဲ စြဲၿပီးသားမုိ႔ ႀကိဳ႕ပင္ေကာက္ၿမိဳ႕က ေတာင္သူဦးႀကီးေတြကလည္း ဒီကန္႔ကြက္လႊာကို ေပးဖို႔ စီစဥ္ေနပါတယ္လို႔ ႀကိဳ႕ပင္ေကာက္ၿမိဳ႕ခံ ဦးမုိးေဆးက ေျပာပါတယ္။

“ဦးတုိ႔ ေတာသူေတာင္သား ေတာင္သူလယ္သမားေတြၾကေတာ့ ဒီမုိကေရစီတုိ႔ NLD တို႔ကုိ သိပ္နားမလည္ဘူး။ ခေမာက္ဆုိရင္ သူက ၿပီးေရာေလ။ ခေမာက္ဆုိတာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ ျပည္သူထဲမွာထားတဲ့ ရင္ထဲက အသည္းႏွလုံးပဲေလ။ ေတာင္သူလယ္သမားနဲ႔ ရပ္သူရြာသားေတြနဲ႔ ရဟန္းသံဃာေတြနဲ႔ ေပါင္းၿပီးေတာ့ တင္ဖို႔ စီစဥ္ေနပါတယ္။”

ႀကိဳ႕ပင္ေကာက္ၿမိဳ႕ခံ ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အခု ပါတီအမွတ္တံဆိပ္ ေရြးခ်ယ္ အသုံးျပဳမႈနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အျငင္းပြားတာကေတာ့ ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္ မဟုတ္ပါဘူး။ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ ေက်ာင္းသားလူငယ္မ်ား (ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏုိင္ငံ) က ခြပ္ေဒါင္းကို သူတို႔ရဲ႕ ပါတီအလံမွာ အသုံးျပဳဖုိ႔ ေတာင္းခံတဲ့ အေပၚမွာ ၀ုိင္း၀န္း ကန္႔ကြက္ခဲ့တာမ်ဳိးလည္း ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ အဲဒီတုန္းကေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ျပန္ေျပာင္းဖို႔ ေျပာလာတဲ့အတြက္ သက္ဆုိင္ရာ ပါတီက သူတို႔ရဲ႕အလံကုိ ေျပာင္းလဲေပးခဲ့ရတာမ်ဳိးလည္း ရွိပါတယ္။

KNU နဲ႔ DKBA ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြး

လက္နက္ကုိင္ ကရင္အဖြဲ႕ ၂ ခုၾကားမွာ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၾကဖို႔အတြက္ ဒီရက္ပုိင္းအတြင္းမွာပဲ ႏွစ္ဘက္ ေအာက္ေျခတပ္ေတြၾကားမွာ ေဆြးေႏြးမႈေတြ စတင္ေနပါတယ္။ ဗဟုိရဲ႕ ၫႊန္ၾကားခ်က္နဲ႔ ေအာက္ေျခတပ္ေတြ စတင္ေဆြးေႏြးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး သေဘာတူႏုိင္ခဲ့ရင္ ကရင္အမ်ဳိးသားေတြအတြက္ အက်ဳိးမ်ားလာႏုိင္တယ္လုိ႔ သုံးသပ္သူေတြက ေျပာေနၾကေပမဲ့ လက္ေတြ႕မွာ သေဘာတူညီမႈ ရႏုိင္ဖို႔ ဘယ္ေလာက္ ျဖစ္ႏုိင္ပါသလဲ။ အျပည့္အစုံကုိ ထုိင္းအေျခစုိက္ သတင္းေထာက္ ကုိႏုိင္ကြန္းအိန္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

KNU ေခၚ ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ံုးနဲ႔ DKBA ေခၚ တိုးတက္ေသာ ကရင္ဗုဒၶဘာသာ ဒီမိုကရက္တစ္ အဖြဲ႕တို႔ဟာ ဇြန္လ ေနာက္ဆုံးပတ္ ထိုင္းနယ္စပ္ တေနရာမွာ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရးအတြက္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့တယ္လို႔ KNU ေခါင္းေဆာင္တဦးက ေျပာပါတယ္။ အဲဒီေဆြးေႏြးမႈဟာဆိုရင္ KNU ဗဟုိဌာနခ်ဳပ္ရဲ႕ လမ္းၫႊန္ခ်က္အရ ေအာက္ေျခတပ္မ်ားကေန ေဆြးေႏြးခဲ့တယ္လို႔ ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအ႐ံုးရဲ႕ ဒု-ဥကၠ႒ျဖစ္သူ ပဒုိ ေဒးဗစ္သာကေပါက အခုလို အတည္ျပဳ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

“ဒါ ေအာက္ေျခအဆင့္ပဲ၊ လွ်ဳိ႕ဝွက္ၿပီး လုပ္ေနတယ္လို႔ထင္တယ္။ ဗဟုိက လမ္းၫႊန္ေပးထားတယ္ေလ။ အဲဒါ အက်ဳိးရွိမယ္၊ တကယ္တမ္း တိုးတက္မႈရွိမယ္ဆိုမွ ဗဟိုက ဝင္ကိုင္ပါမယ္။ က်ေနာ္တို႔ ေစာင့္ၾကည့္ရမယ့္ အေျခအေနမွာပဲ ရွိပါတယ္။”

အလားတူ DKBA အဖြဲ႕က တာဝန္ရွိသူမ်ားကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းခဲ့ေပမဲ့ ေျဖၾကားျခင္း မျပဳခဲ့ပါဘူး။ KNU အဖြဲ႕နဲ႔ DKBA အဖြဲ႕တို႔ အေနနဲ႔ အခုလို အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ေဆြးေႏြးတာဟာ ကရင္တမ်ဳိးသားလုံးအတြက္ အက်ဳိးရိွႏိုင္မယ္လို႔ ကရင့္အေရး လႈပ္ရွားသူ ဆရာထူးဂလိက အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အပစ္အခတ္ ရပ္စဲႏိုင္မယ္ ဆိုေတာ့ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ ဝမ္းသာစရာ တခုပဲေပါ့။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ျပည္သူေတြအတြက္ ေျပလည္မႈ ရွိတာေပါ့ခင္ဗ်ာ။ က်ေနာ္တို႔ ပိုၿပီးေတာ့ အင္အားႀကီးတာေပါ့၊ ေတာ္လွန္ေရးအတြက္။ က်ေနာ့္ရဲ႕ အျမင္ေပါ့ေလ။”

၂ဝ၁ဝ ႏွစ္ဆန္းပိုင္းတုန္းကလည္း ၿမိဳင္ႀကီးငူ ဆရာေတာ္ ဦးသုဇန ဦးေဆာင္ၿပီး KNU နဲ႔ DKBA အဖြဲ႕တို႔ ေတြ႕ဆုံ ေဆြးေႏြးခဲ့ပါေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီေဆြးေႏြးပြဲကို အၿပီးမသတ္ႏိုင္ခဲ့ဘူးလို႔ KNU တပ္မဟာ ၆ ေဒသမွ စစ္ဘက္အရာရွိတဦးက ေျပာပါတယ္။

DKBA တပ္ဖြဲ႕ဟာ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလေလာက္မွာ ဘာသာေရး ခြဲျခားမႈကို အေၾကာင္းျပၿပီး KNU ကေန ခြဲထြက္ခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာစစ္အစိုးရနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီးေတာ့ KNU နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡ ျပင္းထန္စြာ ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။ ႏွစ္ဘက္လုံးမွာ ထိခိုက္ က်ဆုံးတာေတြ မ်ားျပားခဲ့တယ္လို႔လည္း KNU အရာရွိတဦးက ေျပာပါတယ္။

အခုလို KNU နဲ႔ DKBA တို႔ ေအာက္ေျခအဆင့္ကေနၿပီး တဖြဲ႕နဲ႔တဖြဲ႕ နားလည္မႈ ရွိလာတဲ့အေပၚမွာ စစ္အစိုးရက ဘယ္လိုသေဘာထားဦးမယ္ ဆိုတာ မသိေသးဘူးလို႔ အမည္မေဖာ္လိုသူ ကရင္အမ်ဳိးသားအေရး လႈပ္ရွားသူတဦးက ဆိုပါတယ္။

အခုလို တဖြဲ႕နဲ႔တဖြဲ႕ နားလည္မႈ ရွိလာတာဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့ အသြင္လကၡဏာ ေဆာင္လာတယ္လို႔ ဆိုေပမဲ့ စစ္အစိုးရကေန ႀကိဳးကိုင္ထားတဲ့ DKBA က ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္ေတြ အေနနဲ႔ စစ္အစိုးရရဲ႕ ဆႏၵေတြကို ျငင္းဆန္ ပယ္ရွားဖို႔ေတာ့ အခ်ိန္ယူရမွာျဖစ္ၿပီး ညီၫြတ္ေရး တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႔ကေတာ့ မေရရာမႈေတြနဲ႔ ျပည့္ေနဆဲပဲလို႔ ကရင္အမ်ဳိးသားအေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားက သုံးသပ္ထားပါတယ္။

အက်ဥ္းက် မြန္ ဦးဇင္း က်န္းမာေရးအေျခအေနဆိုး

၂ဝ၁ဝ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ဆန္႔က်င္မႈနဲ႔ အင္းစိန္ေထာင္စစ္ေၾကာေရးစခန္းမွာ ထိန္းသိမ္းခံေနရတဲ့ ဦးဇင္း ေဇာ္လတ္ ေခၚ အရွင္ဥကၠံသဟာ ေက်ာက္ကပ္ေယာင္ ေရာဂါ ေဝဒနာ ခံစားေနရေပမယ့္လဲ ေဆးဝါးကုသမႈ မခံရဘူးလို႔ဆိုပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ စစ္အာဏာ ပိုင္ေတြကေန ပုဒ္မသံုးခုနဲ႔ စြဲခ်က္တင္ထားၿပီး တရားစစ္ေဆးတာမွာ မိသားစုေတြကို တက္ေရာက္နားေထာင္ခြင့္ မျပဳဘူးလို႔လည္း ဆိုပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းေတြကို ထိုင္း အေျခစိုက္သတင္းေထာက္ ႏိုင္ကြန္းအိန္ကေန အခုလို သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

အင္းစိန္ေထာင္မွာအထိန္းသိမ္းခံထားရတဲ့ ဦးဇင္းေဇာ္လတ္ ေခၚ အရွင္ဥကၠံသဟာ အခုဆိုရင္ စစ္ေၾကာေရးစခန္းမွာ ႏွိပ္စက္ခံခဲ့ရတဲ့ဒဏ္ေၾကာင့္ ေက်ာက္ကပ္ေယာင္တဲ့ ေဝဒနာ ခံစားေနရေပမယ့္လဲ ေထာင္အာဏာပိုင္ေတြက ေဆး႐ံုမွာ ေဆးဝါးကုသခြင့္ မျပဳေသးဘူးလို႔ မိသားစုေတြကေျပာပါတယ္။

ရွင္ဥကၠံသရဲ႕ က်န္းမာေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေမးျမန္းစုံစမ္းထားတဲ့ လြတ္လပ္ေသာ မြန္ သတင္းေအဂ်င္စီရဲ႕အယ္ဒီတာ ႏိုင္အာကာကို ေမးျမန္းခဲ့တာမွာ အခုလိုေျပာပါတယ္။

“သူ႔ညီမက တပတ္ကိုႏွစ္ႀကိမ္ သူ႔ကိုေထာင္ဝင္စာသြားေတြ႔တယ္။ အဲဒီအခါမွာ သူ႔ညီမကို သူေျပာျပထားတာရွိတယ္။ သူက ၾကာၾကာထိုင္လို႔လည္းမရဘူးေပါ့။ စစ္ေၾကာေရးစခန္းမွာ ႐ိုက္ႏွက္ထားတာ။ အဲဒီဒဏ္ေတြကိုခံေနရတာေပါ့။ သူ႔ေရာဂါအေျခအေနက ေက်ာက္ကပ္ ေယာင္တာ ခါးနာတာရွိတယ္ေပါ့။ ေဆးပဲ ေသာက္ေနရေသးတယ္။ ေဆး႐ံုေတာ့ ေလာေလာဆယ္ တင္ခြင့္မရေသးဘူးေပါ့။”

၂ဝ၁ဝ ႏွစ္ဆန္းစမွာ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ဆန္႔က်င္တဲ့စာရြက္ေတြ လက္ဝယ္ ေတြ႔ရွိမႈနဲ႔ အရွင္ဥကၠံသ အဖမ္းခံခဲ့ရတာျဖစ္ၿပီး လက္ရွိ အမႈရင္ဆိုင္ေနရတဲ့အေၾကာင္းကို လည္း ႏိုင္အာကာက အခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“ေထာင္ဝင္စာေတြ႔တာက သူ႔ညီမတစ္ေယာက္ပဲ ေတြ႔တယ္။ တျခား ဘယ္သူမွ ေတြ႔ခြင့္ မရွိဘူး။ သူ႔အနားမွာေတာ့ နိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြရွိတယ္။ သူ႔ကို႐ံုးတင္တာ ၇ ခါ ေလာက္ရွိတယ္ေပါ့။ ေဒၚခင္ေဌးႂကြယ္ကေန သူ႔အမႈကို လိုက္ေပးေနတယ္။ အမႈ ၃ မႈနဲ႔ သူ႔ကိုစြပ္စြဲထားတယ္။ တခုက Electronic ပုဒ္မရယ္။ ေနာက္တခုက တရားမဝင္ပုံႏိွပ္တဲ့ ဥပေဒပုဒ္မရယ္။ နိုင္ငံေတာ္အၾကည္ညိဳပ်က္ေစတဲ့ ဥပေဒပုဒ္မ သုံးခုနဲ႔ သူ႔ကိုစြဲထားတယ္။”

အရွင္ဥကၠံသကို ေမလ ၁၄ ရက္ေန႔ကေနစၿပီး အင္းစိန္ေထာင္ တရား႐ုံးမွာ ၆ ႀကိမ္တိုင္ ႐ုံးတင္ စစ္ေဆးၿပီးျဖစ္ေပမယ့္လည္း ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္းမရွိေသးပါဘူး။ မိသားစုဝင္ေတြကိုလည္း တရား႐ုံးမွာ ဝင္ေရာက္ နားေထာင္ခြင့္ မျပဳဘူးလို႔ နိုင္အာကာက ေျပာပါတယ္။

၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလ ၇ ရက္ေန႔မွာ အရွင္ဥကၠံသကို သံျဖဴဇရပ္ၿမိဳ႕ ၾကံ့ခုိင္ေရးရပ္ကြက္ အတြင္းမွာ ၿမိဳ႕နယ္ရဲမ်ားကေန ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ယခုအခ်ိန္ထိ အင္းစိန္အက်ဥ္းေထာင္ တိုက္ (၂)၊ အခန္း (၁) မွာ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားဆဲျဖစ္ပါတယ္။

မြန္ျပည္နယ္၊ ေခ်ာင္းဆုံၿမိဳ႕နယ္၊ မုဒြန္းရြာဇာတိ သက္ေတာ္ ၂၈ ႏွစ္ရွိ အရွင္ဥကၠံသဟာ မြန္ျပည္နယ္ မုဒုံၿမိဳ႕နယ္ ႏိုင္လႈံေက်းရြာ ေအာင္ေဇယ် ပရိယတၲိစာသင္တိုက္မွာ လက္ေထာက္ စာခ်ဆရာေတာ္တပါးျဖစ္ၿပီး အဲဒီေက်ာင္းမွာ ၅ ႏွစ္ေက်ာ္ သီတင္းသုံးခဲ့ ပါတယ္။
အခုလတ္တေလာအေျခအေနအရ မြန္ျပည္နယ္အတြင္းမွာဆိုယင္ အရွင္ဥကၠံသနဲ႔ ပက္သက္ေနတဲ့သူေတြကို စစ္အာဏာပိုင္ေတြက စုံစမ္းစစ္ေဆးေနၿပီး ဦးဇင္းနဲ႔နီးစပ္တဲ့ သူေတြလည္း ထြက္ေျပးတိမ္းရွာင္ေနရတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။

စစ္အစိုးရအေနနဲ႔ ၂ဝဝ၈ ေရႊဝါေရာင္ေတာ္လွန္ေရးအၿပီးမွာ ရဟန္းသံဃာေတာ္ေတြရဲ႕ လွဳပ္ရွားမႈေတြကို အျမဲတမ္း ေစာင့္ၾကည့္ေနၿပီး လာမယ့္အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲကို ဆန္႔က်င္သြားမွာကိုလည္း အထူး စိုးရိမ္ေနတယ္လို႔ မြန္ရဟန္းပ်ိဳတစ္ပါးကမိန္႔ပါတယ္။

ဖားကန္႔ ေရႀကီး

ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ေက်ာက္စိမ္းထြက္ရာ ကခ်င္ျပည္နယ္ ဖားကန္႔ၿမိဳ႕မွာ မိုးမျပတ္ ရြာေနတာေၾကာင့္ ရပ္ကြက္ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ေရလႊမ္းမုိးေနၿပီး အနီးအနား ေဒသေတြနဲ႔ ဆက္သြယ္ဖို႔ အခက္အခဲေတြ ေတြ႕ႀကံဳေနရပါတယ္။ ဆက္လက္ၿပီး မိုးႀကီး ေရလွ်ံမယ္ဆုိရင္ အရင္ႏွစ္ေတြလို ေျမစာပံုေတြ ၿပိဳမွာ၊ ပိမွာကို ေဒသခံေတြ စိုးရိမ္ေနၾကရပါတယ္။ ဖားကန္႔ေဒသမွာ စက္ယႏၲရားေတြနဲ႔ ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္တာေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ပ်က္စီးမႈရဲ႕ ေနာက္ဆက္တဲြ အေျခအေနေတြကို ထိုင္းအေျခစိုက္ သတင္းေထာက္ ကိုမိုးေဇာ္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ကခ်င္ျပည္နယ္ ဖားကန္႔ေဒသမွာ ေန႔စဥ္ရက္ဆက္ မိုးႀကီးၿပီဆုိရင္ ေရလႊမ္းမိုးတာ၊ ေျမၿပိဳတာေတြဟာ ႏွစ္တိုင္းလို ျဖစ္ပ်က္ေနခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီရက္ပိုင္းမွာလည္း မိုးဆက္တုိက္ရြာတာေၾကာင့္ ဖားကန္႔ၿမိဳ႕က ရပ္ကြက္ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ေရလႊမ္းမုိးခဲ့ရတယ္လို႔ ေဒသခံတေယာက္က ေျပာပါတယ္။

“မုိးကလည္း က်ေနာ္တို႔ဆီက မျပတ္တာကို ၁၀ ရက္ေက်ာ္ေလာက္ ရိွေနၿပီဆုိေတာ့ တက္လုိက္က်လိုက္၊ တက္လိုက္က်လုိက္နဲ႔ ၁၀ ရက္ေက်ာ္ေလာက္ ရိွေနၿပီေလ။ မိုးက မ်ားတာနဲ႔ ေခ်ာင္းက ေကာေနတာနဲ႔ ေရက မဆင္းႏုိင္ဘူး ျဖစ္ေနတာေလ။ အခုထိကုိပဲ တက္ေနတယ္ ေရက။ က်ေနာ့္အိမ္ေအာက္ ေရျပန္ေရာက္ေနၿပီ။ ဖားကန္႔၊ လံုးခင္း၊ ဆိတ္မူ ဒါ့အျပင္ကို ၿမိဳ႕ေပၚရပ္ကြက္ေတြကေတာ့ အကုန္ျမဳပ္ပဲေလ။”

စက္ယႏၲရားေတြနဲ႔ ေက်ာက္စိမ္းတူးေဖာ္ရာက ထြက္ရိွတဲ့ ေျမစာေတြကို ဖားကန္႔ၿမိဳ႕အနီးမွာ စြန္႔ပစ္ထားတာေၾကာင့္ ဒီထက္ မုိးမ်ားလာရင္ ေျမၿပိဳမွာကိုလည္း စိုးရိမ္ေနၾကရတယ္လုိ႔ သူက ဆက္ေျပာပါတယ္။

“ေႏြပိုင္းတုန္းက ပစ္ထားတဲ့ ေျမစာေတြက က်ေနာ္တို႔ ဖားကန္႔ၿမိဳ႕နဲ႔ ပတ္ပတ္လည္ အမ်ားႀကီးေလ။ ေျမစာေတြကလည္း နည္းတာေတြ မဟုတ္ဘူး၊ ကားေတြနဲ႔ ပစ္ထားတာေလ။ ေနာက္ မုိးက မ်ားဦးမွာ၊ ဒီ့ထက္မ်ားၿပီ ဆုိတဲ့အခါက် အဲဒါေတြ ေလွ်ာက်တာေတြတို႔၊ ကမ္းပါးမွာ ေနတဲ့ဟာေတြက ဘာျဖစ္တာ ညာျဖစ္တာေတြက လာဦးမွာ။ လူထုကေတာ့ အေျခအေနအရပဲ ၾကည့္ေနရတာေပါ့။ ေရေလး နည္းနည္းတက္လာၿပီတဲ့၊ မိုးမ်ားၿပီတဲ့ဆုိ လြတ္ရာကၽြတ္ရာ သြားေန ေရွာင္ေန အဲလုိ လုပ္ရတာေပါ့။”

အခုလုိ ဖားကန္႔ေဒသမွာ ေရႀကီးေနတာေၾကာင့္ ဆိုင္းေတာင္နဲ႔ လံုးခင္းဘက္ သြားတဲ့ ကားလမ္းေတြလည္း ေရလႊမ္းတာေတြ ရိွေနၿပီး တခ်ဳိ႕ေနရာေတြမွာ စက္ေလွနဲ႔ သြားလာေနရပါတယ္။

ဒီအေျခအေနေတြေၾကာင့္ ႀကံဳေတြ႕ရတဲ့ အခက္အခဲကိုေတာ့ ေဒသခံ အမ်ဳိးသမီး တေယာက္က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ေက်ာင္းသူ ေက်ာင္းသားေတြအတြက္၊ ေျပာမယ္ဆုိ ေမွာ္ကေန လာတဲ့သူေတြ အတြက္က အခက္အခဲ ရိွပါတယ္။ ေရတအားႀကီးတဲ့ အခ်ိန္ေတာ့ ထြက္လုိ႔ မရဘူးေပါ့။ ကုန္ေစ်းႏႈန္းေတြကေတာ့ အခုတေလာ ေစ်းတက္ေနပါတယ္။ ဆီေစ်းေတြနဲ႔ ကုန္ေျခာက္ေစ်းေတြကေတာ့ ကားလမ္းေတြ အသြားအလာ နည္းနည္းခက္ေတာ့ တက္ပါတယ္။”

ကခ်င္လူမႈဖံြ႕ၿဖိဳးေရး ကြန္ယက္အဖဲြ႕က ကိုဆားဂ်ီးကေတာ့ ဖားကန္႔ေဒသမွာ ေက်ာက္စိမ္းကုိ စက္ယႏၲရားေတြနဲ႔ အႀကီးအက်ယ္ တူးေဖာ္တာေၾကာင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ပ်က္စီးၿပီး အခုလို ေရႀကီးတာ ျဖစ္တယ္လုိ႔ သံုးသပ္ပါတယ္။

“ဖားကန္႔ေဒသမွာ ေက်ာက္စိမ္း တူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္း လုပ္တဲ့ဟာက အရင္တုန္းက တပိုင္တႏုိင္လုပ္တဲ့ အခ်ိန္မွာ သိပ္ကိစၥမရိွဘူး။ အခု စက္ယႏၲရားႀကီးနဲ႔ လုပ္လုိက္တဲ့ အခ်ိန္မွာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ပ်က္စီးမႈက အင္မတန္မွ မ်ားျပားေနတယ္။ ေတာင္ေတြက ေျမျပန္႔ျဖစ္သြားတာ၊ ေျမျပန္႔ေနရာမွာက ဒီခ်ဳိင့္ခြက္ေပ့ါ၊ ေတာင္ခ်ဳိင့္ေနရာမွာက ေျမစာပံုေတြနဲ႔ ျပန္ျပည့္သြားတယ္။ သြားလာတဲ့ ေရလမ္းေၾကာင္းေတြလည္း ပိတ္သြားတယ္။ သဘာ၀ဆုိတာ ဘာမွ မရိွေတာ့ဘူးေလ။ အဲဒါေၾကာင့္ ေတာင္ၿပိဳျခင္း၊ ကမ္းပါးၿပိဳျခင္း၊ ေရႀကီးျခင္း ဒါမ်ဳိးက အၿမဲတမ္း ျဖစ္ေနတာပဲ ဖားကန္႔ေဒသမွာ။”

ေဒသခံေတြကလည္း မိုးမ်ားမ်ားရြာရင္ ေက်ာက္တြင္းကထြက္တဲ့ ေျမစာေတြက ေရနဲ႔အတူ ဥ႐ုေခ်ာင္းအတြင္း ေမ်ာက်လာတာမို႔ ေခ်ာင္းေကာၿပီး ေရမစီးဆင္းႏုိင္တာေၾကာင့္ ေရႀကီး ေရလွ်ံတာ၊ ကမ္းပါးၿပိဳတာေတြ ျဖစ္တာလို႔ ေျပာၾကပါတယ္။

ဖားကန္႔ေဒသမွာ ေရႀကီးၿပီး ေျမၿပိဳတာေၾကာင့္ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ အနည္းဆံုး လူ ၁၄ ေယာက္ ေသဆံုးခဲ့ရၿပီး အရင္ႏွစ္ကေတာ့ ၂၄ ေယာက္ ေသဆံုးခဲ့တယ္လို႔ ႏုိင္ငံပိုင္ သတင္းစာေတြမွာ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။ ေဒသခံေတြကေတာ့ ၂၄ ေယာက္ထက္ မကႏုိင္ဘူးလို႔လည္း အဲဒီအခ်ိန္က သံုးသပ္ပါတယ္။ ဒီလုိ အေသအေပ်ာက္ မ်ားခဲ့တဲ့ အရင္ႏွစ္ ဇူလုိင္လ ၅ ရက္ေန႔က ဖားကန္႔ၿမိဳ႕ရဲ႕ မိုးေရခ်ိန္ဟာ ၁၄.၆၄ လက္မအထိ ရြာသြန္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ ဖားကန္႔မွာ ေရႀကီးတာကေတာ့ မႏွစ္ကေလာက္ မဆိုး၀ါးသလို အပ်က္အစီး၊ အထိအခိုက္လည္း မရိွပါဘူး။